Wanneer je de wetgeving van ‘homorechten’ vandaag in België en verschillende Europese landen bekijkt, zou je kunnen zeggen dat er heel wat vooruitgang is gemaakt. Nergens in de Europese Unie vind je nog wetten die seksualiteit tussen mensen van hetzelfde geslacht uitdrukkelijk verbieden.

Maar je komt tot andere conclusies als je minder oppervlakkig de fundamentele oorzaken bekijkt van de onderdrukking van holebi’s en de maatregelen nagaat die daar tegen genomen worden. Bij hun lobby-werk hebben veel holebi-bewegingen zich met het neo-liberale Europa verzoend. Dit is een rem op verdere vooruitgang van de strijd. In België wordt de goedkeuring van het homohuwelijk als sluitstuk van het verzet tegen de discriminatie van holebi’s gezien, terwijl ze in feite slechts een eerste aanzet vormt. Dit is er gekomen na afschaffing van anti-holebi wetten en wetgeving over partnerrelatie. Deze wetgeving beantwoordt aan een visie op holebi’s die monogaam zijn en schikt zich naar de heersende moraal die het gezin promoot. Zo worden koppels van hetzelfde geslacht verondersteld om elkaar financieel te ondersteunen terwijl de staat zo veel kosten voor sociale voorzieningen ontloopt. En dit als het toppunt van holebi-emancipatie, het eindpunt voor de holebi-beweging!

Dergelijke wetgeving kost immers geen enkele Euro. Deze wetgeving hebben we vaak te danken aan centrumlinkse en groene krachten, die deze hervormingen hebben gesteund. Op hetzelfde tijdstip hebben dezelfde krachten mede de aanval ingezet tegen de armen en minderheden, hebben ze de markten opengebroken en veel van de sociale bescherming ontmanteld. Dit is natuurlijk geen grote zorg voor holebi’s uit de middenklasse of die zich daarmee identificeren. Ze deinzen terug voor een massastrijd van de holebi-gemeenschap, die als meerderheid andere belangen heeft dan haar ‘vertegenwoordigers’ uit de middengroepen. Die willen carrière maken als vetbetaald kader of manager in bedrijven en tegelijk open zijn over hun seksuele voorkeur, maar voor het overige verkiezen zij ieder onderscheid te minimaliseren tussen henzelf en de meerderheid van de holebi’s die geen kans maken op zo’n carrière: kortom, een goedkoop programma enkel gericht tegen formele discriminatie.

Een echte geloofwaardige holebipolitiek vecht voor een mobiliserende en omvattende holebi-eenheid. De meeste holebi’s zijn werkende mensen. Hun belang is aldus volledig gelijklopend met de belangen van de hele arbeidersklasse. De strijd van de arbeidersklasse tegen de gewettigde roof onder het kapitalisme, die van de winst van de patroons en aandeelhouders op de kap van onze arbeid, veronderstelt de eenheid van de hele klasse tegen de verdeel-en-heersstrategie van de burgerij. Ons antwoord kan de individualisering van rechten zijn, voor financiële onafhankelijkheid van de partner, holebi of niet. Recht op gezondheidszorg of sociale uitkeringen mag bijvoorbeeld niet afhangen van de vraag of je samenleeft met iemand met een baan. Dergelijke eisen botsen frontaal met de neoliberale agenda. Om dergelijke eisen af te dwingen, moet de holebi-beweging van gelobby overstappen naar ten eerste mobilisatie en ten tweede bondgenoten zoeken binnen de arbeidersbeweging.

Alleen met dit bondgenootschap kan de homobeweging een bredere visie ontwikkelen van de werkelijk bevrijde seksualiteit, gezinnen, cultuur en samenleving. Dit is alleen mogelijk met een revolutionair socialistisch programma.

Bart Vantieghem