De sluiting van Philips-Hasselt roept herinneringen op aan de sluiting van Renault-Vilvoorde. Ze komt bovenop de aangekondigde ontslagen bij Alcatel en Siemens. Het gaat steeds om multinationals die in de jaren ‘90 miljarden winst hebben gemaakt.

Deze kant van de medaille toont aan hoe leugenachtig het verhaaltje van de “geglobaliseerde economie” is. Het meer internationaal worden van investeringen en handel in de jaren ’90 was de hefboom om arbeiders wereldwijd in het defensief te drukken. Meer winst voor de bazen was echter geen garantie dat er genoeg kruimels voor de arbeiders zouden zijn, of dat het kapitalisme haar tegenstellingen zou overwinnen.

Dit is de harde les die de vakbondstop bewust negeerde, de sociaal-democratie ontkende en waar de arbeiders bij Philips, Alcatel, Siemens,... de prijs voor betalen. De prijs voor de laksheid waarmee de vakbondstop de afbraak van onze sociale bescherming heeft toegestaan. De prijs voor het gebrek aan een politieke massapartij die de belangen van de arbeiders verdedigt en de strijd organiseert.

Er is echter ook een andere zijde aan dit verhaal. De brutaliteit van de heersende klasse heeft bij de arbeidersklasse een nieuw bewustzijn en een nieuwe strijdbaarheid voortgebracht. De algemene stakingen in Griekenland in 2001 en in Italië, Spanje en Portugal in 2002 waren de voorbode van een heropleving van de arbeidersstrijd in Europa.

Eind vorig jaar organiseerden de arbeiders van Fiat in Italië regionale algemene stakingen, blokkades van wegen en spoorwegen, solidariteitsbetogingen,… tegen het afdanken van 8000 werknemers. Op 16 december werd in de fabrieken van de Fiat-groep in Duitsland, Spanje, Frankrijk, Oostenrijk en Italië het werk voor 2 uur neergelegd. Er werd opgeroepen om de actie uit te breiden en de ontslagen van arbeiders in de vestigingen in Brazilië, Turkije en Polen te stoppen. De CGIL heeft ook de oproep gelanceerd voor een 3e algemene staking tegen het beleid van de regering-Berlusconi.

In Frankrijk zagen we stakingen van de loontrekknde truckers, de luchtverkeersleiders en het personeel van de openbare diensten. 79% van de Fransen meent dat er een “algemeen sociaal conflict” aankomt.

Ook in Groot-Brittannië en in Duitsland maakt de arbeidersbeweging zich klaar om de strijd met de regering en het patronaat aan te gaan. De Britse brandweermannen en -vrouwen vechten voor een tastbare loonsverhoging. Achter hen staan andere werknemers in de openbare diensten en de privé klaar om in actie te komen.

In Duitsland is de populariteit van de regering-Shröder in vrije val. De regering wil de sociale verworvenheden afbreken en de belastingen verhogen. De arbeiders in de openbare dien-sten hebben een golf van waarschuwingsstakingen gelanceerd. De loonsvoorstellen van de “rood-groene” regering zijn een regelrechte provocatie. Frank Briske, voorzitter van Verdi, de Duitse vakbond van de Openbare Diensten, zei dat “de verplegers en vuilnismannen meer belastingen betalen dan Daimler of BMW”. Duitsland staat voor een hete winter.

De strijd van de arbeiders en hun gezinnen tegen de afbraakpolitiek kan niet anders dan ook een politieke strijd zijn. Een strijd om de controle over de eigen vakbonden, onafhankelijk van de invloed van de burgerlijke partijen en de verburgerlijkte sociaal-democratie. Een politieke strijd om de macht van een kleine minderheid over de meerderheid van de bevolking te breken en te vechten voor socialisme.

Karl Debbaut,
werkzaam voor het CWI in Londen