We spraken met Bart Vantieghem, bewoner van de
Brunelstraat waar de stad Gent een park wil maken en woordvoerder van het actiecomité 'stop de afbraak'.
"Zuurstof voor de Brugse Poort" dat klinkt toch aantrekkelijk?
De stad geeft een pak geld uit om dit project te verkopen aan de
bevolking, maar het protest zal die mooipraterij wel ontmaskeren.
Is er dan geen behoefte aan meer ruimte en groen in de wijk?
Wij zeggen al jaren dat de woonkwaliteit in de wijk moet verbeteren.
Dat er speelgelegenheid moet komen voor kinderen en sociale dienstverlening
zoals kinderopvang of sociale restaurants. Maar de stad heeft deze wijk
jarenlang verwaarloosd en nu gaan ze de boel opruimen met de zware middelen.
Wat ze eigenlijk gaan doen is de mensen opruimen en er andere in de plaats
brengen. Er is momenteel voldoende ruimte aanwezig om een park aan te leggen
met een sociale functie er in. En blijkbaar is er ook geld genoeg om de
huisjes wat op te knappen.
Nochtans zegt de stad dat het allemaal krotwoningen zijn.
Dat hoort bij de leugencampagne van de stad. Op de 100 huizen zijn er
misschien 3 krotten in de Haspelstraat. Het is een zware belediging voor de
mensen die de voorbije jaren hun huisje opgeknapt en goed onderhouden
hebben. Voor de huidige bewoners zijn deze woningen het beste dat ze
momenteel kunnen vinden op de woonmarkt. De stad heeft hen niets beters te
bieden. Er is nog geen enkele concrete belofte gedaan. Bejaarden zal me
hoogst waarschijnlijk op een klein appartement duwen waar hun kleinkinderen
onmogelijk kunnen logeren. Hun meubels en huisdieren zullen ze moeten
achterlaten. En voor asielzoekers is er in de sociale huisvesting al
helemaal geen plaats. De Gentse huisvestingsmaatschappij geeft trouwens toe
dat er geen geld meer is voor nieuwe projecten.
Maar is de Brugse Poort niet wat te dicht bevolkt?
Volgens deze logica had men enkele charmante buurten in de binnenstad
zoals het Patershol ook al moeten slopen. En recente wijken met voornamelijk
hoogbouw zoals Nieuw Gent en de Manilawijk zijn zeker dicht bevolkt. De
woonkwaliteit hangt niet alleen af van de bevolkingsdichtheid maar vooral
van de aanwezige infrastructuur en voorzieningen.
Er zou volgens schepen Temmerman een betere sociale mix moeten komenin de buurt.
De de economische crisis sinds de jaren '70 op wereldvlak en de
verslechterde arbeidsmarkt hebben er toe geleid dat mensen met een laag
inkomen enkel nog in de 19de eeuwse gordel terecht konden. Daarnaast trok
deze wijk omwille van de betaalbaarheid ook veel nieuwkomers op de
woningmarkt aan. Er is dus al een vrij grote sociale mix. Hier wonen
arbeiders, loodgieters, personeelswerkers, ambtenaren, leraars,
welzijnswerkers, werklozen, asielzoekers, studenten en juristen. Het is in
de rijke wijken van de stad dat er geen sociale mix is, omdat wonen daar
niet meer betaalbaar is voor mensen met een laag tot gemiddeld inkomen.Met
dit argument komt men aandraven wanneer kansarmoede en sociale problemen
duidelijk zichtbaar worden. Maar tot zolang er armoede en sociale problemen
bestaan zullen die zich vertalen in de ruimtelijk indeling van een stad.
De stad doet hier aan symptoombestrijding in plaats van de problemen echt
aan te pakken, daarmee ontloopt ze haar verantwoordelijkheid.
Hoe bedoelt u?
Wel de stad probeert de zichtbare armoede weg te moffelen in anonieme
appartementsblokken. Daar is men in alle grote steden al 30 jaar mee bezig.
Men creëert gewoon nieuwe getto's waarin niets meer aan sociaal weefsel
bestaat. Ondertussen wil men met prestigeprojecten zoals hier de Portus
Gandia en de bloemenkorf, rijke lui en toeristen aantrekken, de stad als
trekpleister positioneren op de wereldkaart. Alles wat dit imago kan schaden
wil men verbergen. Het is zoals bij een pausbezoek aan de Fillipijnen, de
sloppenwijken worden dan hermetisch afgesloten.
Wat zou de stad dan wel kunnen doen?
Massaal investeren in sociale huisvesting zodat het aanbod drastische
verhoogd wordt en de prijzen kunnen dalen. Huisjesmelkers verplichten om hun
huis te renoveren. Parken en speelruimte voorzien op plaatsen waar nu
garageboxen staan. Alternatieve parkeerruimte maken desnoods ondergronds.
Investeren in diensten zoals kinderanimatie, kinderopvang, sociale
restaurants, feest-en vergaderzalen, ontmoetingsruimtes. De huurprijzen
bevriezen. Tewerkstellingsprojecten realiseren voor jongeren en langdurig
werklozen met een degelijk statuut. En dit alles betalen met belastingen op
kapitaal.
Zijn daar geen bevoegdheden bij van hogere overheden?
Ook in dat argument trap ik niet meer. Het zijn dezelfde partijen in
de regering die hier in Gent aan de macht zijn. De meeste nationale politici
gebruiken de lokale politiek trouwens als springplank. We zullen eens zien
waar Freya Vandenbossche binnen enkele jaren zit. De VLD die in de nationale
regering de belastingen verlaagde - vooral van de rijken - wou dit persé in
Gent ook doen. Ik laat mij geen rad meer voor de ogen draaien met al die
beslissingsniveaus, het zijn dikwijls dezelfde mensen die het voor het
zeggen hebben.
Heeft het comité tegen de afbraak wel een kans op slagen?
Het hangt er van af of we het comité kunnen uitbreiden naar andere
wijken toe. In maart nog heeft de stad al haar plannen voor de Brugse Poort
voorgelegd aan een zeer selecte buurtraad. Wat men nu wil doen met onze sité
wil men op nog andere plaatsen en wijken van Gent realiseren. Uit schrik
voor massaal protest trekt de stad nu zijn staart in, ze zullen eerst
proberen het protest hier te isoleren en laten uitdoven. Onze strategie zal
juist het tegenovergestelde betrachten. Wij willen een discussie met de
Gentse bevolking over de toekomst van de volledige 19de eeuwse gordel en de
huisvestingsproblematiek. We hebben niet veel illusies in een referendum,
maar desnoods lanceren we een petitie daartoe, om het debat aan te zwengelen
en een forum te krijgen. De dynamiek die door onze acties ontstaat creëert
een nieuw sociaal weefsel dat echt zuurstof geeft aan de wijk."