De VS slaagde erin om Irak op een snel tempo te veroveren. Meer dan ooit is de enorme militaire macht van het VS-imperialisme als enige grootmacht duidelijk. Anderzijds zagen we nooit voordien een anti-oorlogsbeweging op deze schaal en een openlijke verdeeldheid tussen verschillende nationale burgerijen.

De VS-regering verdedigde steeds het standpunt dat deze oorlog noodzakelijk was om democratie en stabiliteit te brengen in het Midden-Oosten. De bezettingstroepen werden echter niet verwelkomd als "bevrijders". De VS kon snel oprukken, vooral door een weigering van brede lagen van de bevolking om Saddam te verdedigen en niet door enthousiasme over de bezettingsmacht. De chaos, watertekorten en de algemene ontbinding van de Irakese samenleving hebben na de bombardementen de oppositie tegen de VS-bezettingsmacht doen groeien. Dit leidde reeds tot verschillende betogingen en acties in steden als Kut, Kerbala, Najaf en Nasariyah. Vooral de Sjietische bevolking nam het voortouw daarbij en probeerde lokale Islamitische leiders naar voor te brengen om de macht te controleren. Er is vanuit de beweging van de Irakezen echter nog geen politiek verlengstuk van arbeiders en jongeren die de strijd kan vooruithelpen. Hierdoor blijft de organisatie van protest beperkt tot comités rond de moskeeën en de religieuze instellingen. De VS-regering zal echter niet toelaten dat het voorbeeld van de Iraanse revolutie van 1979 wordt gevolgd en dat een islamitisch regime van Ayatolla's zou tot stand komen.

De onstabiliteit in Irak geeft aan dat het gemakkelijker was voor de VS om de oorlog te winnen dan het is om vrede te winnen. In plaats van een 'democratische' liberale staat, zou de oorlog wel eens kunnen leiden tot een fundamentalistisch regime in Irak en andere landen in het Midden-Oosten. Een belangrijke hinderpaal daartoe is evenwel de verdeeldheid tussen de Hawza in Najaf onder leiding van Ayatolla Saed Ali al-Sistani, de volgelingen van Mohammad al-Sadr die vooral in Bagdad een impact hebben en de groep rond Ayatolla Mohammad Bakri al-Hakim die een troepenmacht van 15.000 soldaten controleert. De schietpartijen in Basra en de moorden in Fallujah waarbij ongewapende betogers beschoten werden, vormen een waarschuwing van de bezettingsmacht tegenover de islamitische groepen en maken duidelijk dat de VS haar positie met geweld zal verdedigen.

De VS zal nu eerder op zoek gaan naar een voor haar aanvaardbare vorm van politieke islam zoals het dit tolereert in Saoedi-Arabië of zelfs met het nieuwe regime van Karzai in het "bevrijde" Afghanistan. Het zal daartoe echter voorzichtig moeten optreden, wat niet direct een eigenschap is waarvoor de VS-regering bekend staat. Als de bezetter er niet in slaagt om een stabiel regime te installeren, maakt dit de kans kleiner dat er snel overgegaan wordt tot militaire operaties tegen andere landen als Syrië of zelfs Iran.

Privatisering van de olie

Terwijl de politieke situatie in Irak nog erg onduidelijk is, wordt wel erg dringend werk gemaakt van de controle over de olie-industrie. Er wordt werk gemaakt van het installeren van een management in de olie-industrie om zo snel mogelijk te kunnen benutten. Daartoe werd door Paul Wolfowitz van het Amerikaanse ministerie van defensie al druk gezocht naar betrouwbare figuren vanuit de gemeenschap van gevluchte Irakezen in Europa en de VS. Dit team, de Irakese Raad voor heropbouw en herontwikkeling, werkt vanuit kantoren in de VS.

De VS wil de volledige olie-industrie ontmantelen en toegankelijk maken voor de grote multinationals. Dit zou bijzonder zware sociale gevolgen kunnen hebben in een land waar zo'n 10 miljoen van de 24 miljoen inwoners in staatsdienst werkten.

Onstabiliteit in de hele regio

De oorlogen van de VS in Irak en Afghanistan hebben niet geleid tot regionale stabiliteit. Dit werd bijzonder duidelijk bij de terroristische aanslagen in ondermeer Saoedi-Arabië. De zogenaamde "oorlog tegen het terrorisme" heeft er niet toe geleid dat geen aanslagen meer gepleegd worden. Bovendien zorgen de aanslagen zeker in Saoedi-Arabië voor een verzwakking van het pro-Amerikaanse koningshuis. Daarnaast is er nog steeds geen oplossing in zicht voor de bezetting van de Palestijnse gebieden.

Alle elementen die van het Midden-Oosten een explosieve cocktail maken zijn aanwezig. De VS is vandaag alles aan het doen om het vuur aan het lont te houden. Een escalatie van geweld en het totstandkomen van reactionaire regimes kan enkel vermeden worden door verder te bouwen op het succes van de wereldwijde anti-oorlogsbeweging en van daaruit te bouwen aan een wereldwijde partij van arbeiders en jongeren die een breuk maakt met het kapitalisme en de oorlogslogica van dat systeem.