Op 3 januari heeft het Hof van Beroep van Brussel een van de rechters van de rechtbank van Nijvel teruggefloten. Na 14 maanden van zittingen moet het proces in principe opnieuw van nul af aan beginnen. Guy Van Sinoy sprak hierover met Roberto D'Orazio.
Hoe zie je de situatie nu?
"De huidige situatie is zeer gevaarlijk: door onvolledige informatie kunnen de arbeiders de mobilisatie stopzetten omdat ze denken dat het proces niet heropgestart wordt. Laat ons hierover duidelijk zijn: een van de rechters werd teruggeroe-pen, maar het parket van Nijvel wou van ons een voorbeeld maken door arbeiders die gevochten hebben voor hun job zwaar te veroordelen. Ik denk niet dat we hun wil om dat te doen gebroken hebben. Ze zullen proberen het proces opnieuw op te starten."
De uitspraak is toch een overwinning?
"Ja, maar de uitspraak bevat twee luiken die allebei de par-tijdigheid van de drie rechters aantonen. Er was eerst en vooral de politieke grond: valse getuigenissen, documenten van de rijkswacht die laattijdig in het dossier zijn ingebracht, het beroep op artikel 66 &4 van de strafwet, de ongelijkheid in de behandeling van de getuigen voor en deze tegen ons. Ander-zijds was er een meer technisch deel: een van de rechters is de vrouw van de procureur die op een belangrijke manier is tussengekomen in het onder-zoek. Die twee zijn uiteraard met elkaar verbonden: hoe kan een rechter onpartijdig blijven als haar echtgenoot een van de aanklagers is?
"Geconfronteerd met zo'n netelig probleem heeft de juridische structuur uiteraard voor de gemakkelijkste weg gekozen: de technische oplos-sing - de rechter terugtrekken voor haar verwantschaps-banden - en niet de terug-trekking van de volledige jury, wat ons gelijk zou gegeven hebben op de politieke basis.
"Hoedanook moeten de mensen goed begrijpen dat dit het hele verloop van het proces bezoedeld heeft, ook alle uit-spraken die de rechtbank genomen heeft, o.a. de geslo-ten deuren die niet gerecht-vaardigd zijn. Er is een constante medeplichtigheid geweest van de rechters en het parket. Het gaat hier om een zware onregelmatigheid. En nog te meer gezien wij deze verwantschap pas laat hebben ontdekt - wij hebben immers geen lijst van alle rechters en hun echtgenoten. Maar de twee andere rechters - zij die niet teruggeroepen zijn - wisten het de hele tijd en waren dus medeplichtig. Kan men veronderstellen dat deze twee rechters rechtvaardig zullen zijn na wat er gebeurd is?
"Laat ons logisch zijn. Dit proces kan nooit meer recht-vaardig worden genoemd. Gedurende 14 maanden worden arbeiders voor de rechtbank getrokken. Men probeert hen financieel te wurgen gezien de justitiekosten oplopen tot boven het miljoen. En bovenop dit alles is het practisch onmogelijk voor hen om een job te vinden, want hoe kun je je laten aanwerven door een baas als je iedere donderdag op de rechtbank van Nijvel moet zijn? Tenzij ze denken dat een ontslagen syndicalist veroordeeld is een marginaal te worden die nooit meer zal werken?
"We hebben dus de intentie om met de advocaten de Belgische staat rechtstreeks te dagvaarden wat betreft de proceskosten, maar ook omwille van ons onvermogen opnieuw werk te vinden in deze omstandigheden." Hoe zie je de mobilisatie vanaf nu? "Deze vraag richt zich vooral op de vakbonden. Wij zullen waakzaam blijven en we richten een oproep aan alle basisdelegees en aan alle verantwoordelijken die nog gewetenswroeging kunnen voelen. Niemand kan ontkennen dat het proces van Nijvel zijn oorsprong vindt in een sociale strijd binnen het kader van een bedrijfs-sluiting. Dat hypocriete spelletje moet stoppen: men kan niet aan de ene kant zeggen dat het moeilijk is kandidaten te vinden voor de sociale verkiezingen en tegelijkertijd laten blijken dat de vakbonden hun verant-woordelijkheid niet nemen om hun militanten te verdedigen. We kunnen Clabecq opnoemen, maar ook Carnoy en een ganse reeks andere bedrijven. We moeten er echter bewust van zijn dat om de vakbonden opnieuw in de richting van de strijd en de solidariteit te duwen er veel zal moeten veranderen in de structuren, zowel bij het ACV als bij het ABVV."