In april vonden er in vele sectoren en bedrijven onderhandelingen plaats over het afsluiten van een nieuwe CAO voor de komende 2 jaar. Als we het Inter-professioneel Akkoord 2001-2002 (IPA) erop nalezen dan beleefden we vorig jaar gouden tijden: "een economische groei van bijna 4%, een werkloosheid die onder het Europese gemiddelde is gedaald, een sterke verbetering van de competitiviteit van de ondernemingen; een scherpe daling van het aantal faillissementen, uitzicht op een begroting die opnieuw in evenwicht is."

De vakbondstop weigerde echter haar deel van de koek op te eisen. Ze legde zich neer bij de opgelegde loonnorm van 6,4%. Met de patroons werd afgespro-ken dat de uurloonkost de 7% in geen geval mocht overschrijden. Het goedkeuren van het IPA 2001-2002 liep binnen het ABVV niet van een leien dakje. Uiteindelijk raakte het met 67% goedgekeurd maar in de CMB (metaal) en in de Algemene Centrale (o.a. bouw en scheikunde) haalde men amper iets meer dan de helft.

Het was duidelijk dat dit tot moeizame CAO-onderhandelingen zou leiden in de sectoren en de bedrijven. De mensen op de vloer wensten centen. Voor de patroons was het simpel: maximum 7%. De patroonsfederaties stelden zich vrij agressief op en wensten enkel over minimale loonsverhogingen te praten.

In de loop van maart en april waren er in een aantal sectoren en bedrijven stakingen of prikacties. Deze acties waren soms defensief van aard, voorna-melijk als verzet tegen ontslagen of sluiten van vestigingen. Zo was er een staking bij Janssens Pharmaceutica. Na de staking tegen het verlies van 286 banen werd de bedrijfsleiding verplicht om de afscheidspremies te verdub-belen. Het sociaal akkoord zal Janssens honderd miljoen kosten. Een peulschil vergeleken bij de 11 miljard winst van vorig jaar. Ook bij Danone, in Beveren, en bij zend-mastenproducent Clarks, in Genk, werd gestaakt.

Er waren veel meer vakbondsacties van offen-sieve aard. Acties voor betere loon- en arbeidsvoorwaarden. De houding van de vakbondstop botste hier duidelijk met de verzuchtingen van de basis. Het onge-noegen over de volgehouden loonstop was groot: "als de economie fantastisch draait en de bedrijven ruime winsten maken willen wij centen zien" klonk het in veel fabrieken. Vooral in de grotere bedrijven werd het doorbreken van de loonnorm de inzet van de CAO-onderhandelingen.

In de bouwsector weigert het ABVV de sector-CAO te ondertekenen. Het vakcongres van de bouw wil geen interim-arbeid toelaten in de sector. Nochtans had de top van het ABVV zich in het IPA akkoord verklaard om "op het niveau van de betrokken sector na te denken over de toepassingsregelingen van de uitzendarbeid (of van equivalent systeem)". Aan de basis was het ongenoegen groot en de tweedaagse stakingsactie werd een enorm succes. Ploegen van 'vliegende bouwvakkers' slaagden erin om verschillende beton-centrales lam te leggen zodat werven niet bevoorraad konden worden.

In de metaalsector was het enthou-siasme over het afgesloten sector-akkoord zeer matig. De CMB-leiding beweert wel dat de loonnorm 'door-broken' werd. Dat het slechts met 0,1% was, wordt er meestal niet bij verteld.

In de chemische sector was er vooral in de grote Antwerpse chemiebedrijven onrust over de afgesloten bedrijfs-CAO's. Bij Degussa werd het afgesloten akkoord van 22 fr. opslag en 2 bijkomende ADV-dagen (arbeidsduurvermindering) door 60% van de arbeiders verworpen. Het verzoeningsakkoord dat achteraf uit de bus kwam werd nipt aanvaard. Bij Agfa-Gevaert in Mortsel is er na het afspringen van de onderhandelingen een stakings-aanzegging ingediend die afliep op 2 mei. De mensen op de vloer waren niet tevre-den met een loonsopslag van 18fr. Bij Bayer was er een prikactie van enkele honderden arbeiders die gedurende enkele uren het werk neerlegden. Zij vinden een loonsopslag van 20 fr. en 1 bijkomende ADV te weinig. De directie zegde na de actie toe om opnieuw te onderhandelen.

Er was aan de basis duidelijk een on-genoegen over de afgesloten akkoorden. Door het goedkeuren van het IPA heeft de leiding van de vakbonden zich ge-plooid naar de wensen van het patro-naat. Ditmaal kon er nog onderhandeld worden tegen een achtergrond van eco-nomische groei. Morgen zal blijken dat het buigen van de vakbondstop voor het patronaat geen economische crisis kan vermijden. Het patronaat zal nog meer inspanningen eisen om de winsten op peil te houden. Als we dat gevecht met deze vakbondsleiding moeten aangaan wordt het een bloedbad van inleveringen en ontslagen.