Nederland. SP sluit Düzgün Yildirim uit
Vorige vrijdag werd de SP-senator Düzgün Yildirim uit de partij gezet na een beslissing van de partijleiding. Dit werd een voorlopige climax van een strijd die begon met de verkiezing van Yildirim in de senaat. De partijleiding was daar niet mee opgezet. Het vormde het begin van een discussie over partijdemocratie in de SP.
De SP is een brede maar relatief kleine massapartij die er deels in geslaagd is om het vacuüm te vullen dat werd nagelaten door de traditionele arbeiderspartij (de sociaal-democratische PvdA die jarenlang mee in de regering zat) toen die een scherpe bocht naar rechts maakte en haar basis voor actieve steun volledig ondermijnde, onder meer met een beleid van besparingen en privatiseringen. De SP heeft zich steeds links van de PvdA gepositioneerd, maar lijkt meer op wat de sociaal-democratie vroeger was terwijl de PvdA thans “sociaal liberaal” is. De SP zit nog steeds in de oppositie en heeft 25 verkozenen in het parlement (waar 150 zetels zijn). Het is zowel in het parlement als op het vlak van ledenaantal de derde partij van Nederlands. Sinds de vorige verkiezingen slaagde de SP er enkele keren in om in de peilingen ook de PvdA voorbij te steken.
De SP-leiding maakt een bocht naar rechts. Het probeert socialistische eisen uit het programma te halen en op lokaal vlak neemt de partij deel aan verschillende besturen, zelfs indien het gaat om een bestuur dat een beleid van besparingen en privatiseringen voert. Wel beschikt de SP nog over de oude structuur en discussiecultuur. Op dat vlak is het maoïstische verleden van de partij nog nadrukkelijker aanwezig. In de partij is er heel wat ongenoegen omdat de leden geen inspraak hebben. Vaak is er geen politieke discussie in de SP en ook is er geen democratische controle op het werk van de honderden gemeenteraadsleden of de tientallen parlementsleden.
Düzgün Yildirim kreeg de steun van lokale SP-leden om verkozen te worden in de Senaat. De partijleiding vond echter dat de volgorde op de kandidatenlijst moest worden gerespecteerd en niet de volgorde van het aantal stemmen dat de kandidaten kregen. Dat principe werd nochtans niet op voorhand gecommuniceerd, ook niet aan Yildirim. Die kreeg de vraag om zijn senaatszetel aan de partij te geven, ook al werd hij op een regelmatige wijze verkozen. De SP-leiding stond niet open voor enige discussie en begon Yildirim in de media onderuit te halen.
Heel wat basisleden van de SP steunden Yildirim in een brief aan de partijleiding. Vanuit dat initiatief ontstond het Comité Democratisering SP (CDSP). Dat comité haalde meer dan 250 handtekeningen op voor een protestbrief en kreeg ook reeds 175 steunberichten. Daaronder bevinden zich heel wat actieve SP-leden. De steun werd overgemaakt aan de partijleiding, maar die besliste alsnog om Yildirim uit de partij te zetten. Dat gebeurde met technische argumenten, zonder enige politieke rechtvaardiging.
Partijdemocratie
In het verleden was de partijdemocratie (of beter gezegd: het gebrek eraan) vaak een discussiepunt in de SP. Heel wat gemeenteraadsleden en zelfs parlementsleden hebben de partij verlaten omwille van het gebrek aan partijdemocratie. Het was evenwel niet duidelijk wat de politieke standpunten waren van heel wat mandatarissen die op deze basis de partij verlieten. De meesten verdwenen snel van het politieke toneel.
Offensief, de Nederlandse afdeling van het CWI, is reeds enkele jaren actief binnen de SP. Onze leden hebben er bureaucratische maatregelen meegemaakt om een mogelijkheid van oppositie in de partij tegen te gaan. Voor ons is de kwestie van partijdemocratie steeds belangrijk geweest. Maar we zien dat niet los van de strijd voor een socialistisch profiel voor de SP en de noodzaak van een partij met een basis in de klassenstrijd.
Binnen het CDSP komen Offensief-leden op voor deze opvattingen: voor een democratische en socialistische SP. We nemen actief deel aan de uitbouw van het CDSP, zowel op nationaal vlak als lokaal.
Het komende congres van de SP in november zal belangrijk zijn om de discussie over partijdemocratie te voeren. Zelfs indien de oppositie niet succesvol is, zou het kunnen bijdragen aan het versterken van de kritische SP-leden die willen bouwen aan een sterkere linkerzijde binnen de SP. Heel wat activisten denken dat de SP een sterke massale arbeiderspartij kan worden. Wij stellen dat de partij daartoe de belangen van de Nederlandse arbeiders en hun gezinnen moet voorop stellen. Er is nood aan een stevige lokale werking die openstaat voor alle arbeiders en jongeren en de partij moet opkomen voor een duidelijk socialistisch alternatief dat breekt met het kapitalisme.
Een aantal oppositieleden in de SP raken uitgeput van de strijd tegen de bureaucratische leiding van de partij. De mogelijkheid dat zij een geloofwaardig links alternatief zullen ontwikkelen, zal mee afhankelijk zijn van hun programma en hun rol in arbeidersstrijd. Er zijn heel wat thema’s waarrond campagne kan worden gevoerd, onder meer de maatregelen om ontslag makkelijker te maken (de zogenaamde “flitsontslagen”).