De ontsnapping van Marc Dutroux heeft meer betekend voor de versnelling in de politie- en justitiehervorming dan de tientallen studies, rapporten en onderzoekskommissies. De ministers Vande Lanotte (verantwoordelijk voor rijkswacht en gemeentepolitie) en De Clerck (justitie en gerechtelijke politie) hebben een stap opzij moeten zetten. Generaal Deridder, chef van de Generale Staf van de rijkswacht heeft zijn positie opgegeven. Maar pas op! Het gaat hier om niet meer dan een stoelendans. Vande Lanotte is vervangen door zijn geestelijke vader Louis Tobback. Deridder heeft zijn post over aan zijn rechterhand, generaal Herman Fransen en hijzelf wordt speciaal kommissaris voor de telekommunikatie van alle politiediensten.
Door Guy Van Sinoy
Na het aan de kant zetten van onderzoeksrechter Connerotte golfde een enorm protest over dit land. Luidop werd om de waarheid over de bescherming geroepen. De politieke verantwoordelijken slaagden er toen in deze beweging eerst te kanaliseren en daarna haar de rekuperen. De regering gebruikt nu - op net dezelfde manier - de ontsnapping van Dutroux om op versnelde manier de politiehervorming door te voeren waarbij hun "sterke mannen" op sleutelposten blijven zitten.
De bereidwilligheid waarmee de traditionele partijen in de oppositie (VLD, VU, PRL en FDF) zich in een geheim konklaaf (buiten het parlement om) rond de tafel gezet hebben met de regeringspartijen zou een alarmbelletje moeten doen rinkelen. Het kommunautaire gekibbel is voor even begraven omdat alle traditionele partijen aan de burgerij willen bewijzen dat ze "verantwoordelijke" partners zijn die in staat zijn samen te werken rond de hervorming van het repressie-apparaat.
Maar waartoe dient de politiehervorming? Om verdwenen kinderen terug te vinden? Om een licht te werpen op de bescherming? Om de opdrachtgevers van de moord op André Cools te vinden en de figuren achter de Bende van Nijvel? Om de hand te leggen op de miljardenfraude via banken als KB-Lux?
In de loop van de laatste jaren zijn talrijke jonge migranten door politie en rijkswacht neergeschoten zonder aanleiding, zonder waarschuwing. Zal de hervorming een einde maken aan de aktiviteiten van schietgrage agenten wiens revolvers zo gemakkelijk worden getrokken als het om migranten gaat terwijl Dutroux - publieke vijand nr. 1 - bewaakt werd door ongewapende rijkswachters? Zal de hervorming de racistische houding van bepaalde agenten bij identiteitskontroles beëindigen?
Het Centraal Buro voor Opsporingen van de rijkswacht heeft tienduizenden syndikalisten geficheerd. Maar liefst 95.000 Turken staan geficheerd bij de rijkswacht (juni '94) zonder dat het gerecht hiervan op de hoogte was. Zullen deze fiches vernietigd worden?
Jean-Luc Dehaene verklaarde in de pers dat de politiehervorming "zijn grootste uitdaging" is (La Libre Belgique, 11 mei '98). Hij haast zich om eraan toe te voegen dat de politiek van loonmatiging moet voortgezet worden. De loonnorm, de privatisering van de openbare diensten en de schorsing van tienduizenden werklozen per jaar zullen dus doorgaan. Is er nog een politicus te vinden die durft beweren dat de kriminaliteit kan dalen in een maatschappij waarin een steeds belangrijk deel van de bevolking in steeds grotere armoede wordt gestort?
Bij gebrek aan een oplossing voor de sociale ongelijkheid en alles wat eruit voortvloeit bereiden de politieke verantwoordelijken de matrak voor. Vroeg of laat zullen de jongeren en de arbeiders immers de straat optrekken om rekenschap te vragen voor de sociale wantoestanden waarmee ze gekonfronteerd worden. Voor de burgerij komt het erop aan op dat moment klaar te staan met een professioneel, goed georganiseerd repressie-apparaat. De rest is niets anders dan een rookgordijn.