De aanvallen van de Navo op Servië hebben de Kosovaarse kwestie niet dichter bij een oplossing gebracht. Integendeel, ze hebben de situatie enkel nog verergerd. Het Servische leger koelt inmiddels zijn woede op weerloze Kosovaarse vluchtelingen. Het falen van de Westerse politici demonstreert de fundamentele, onbeheersbare instabiliteit van het wereldkapitalisme: het onvermogen van de grootmachten om altijd en overal hun wil op te leggen.
De oorsprong van het gewelddadige opbreken van ex-Joegoslavië ligt in de economische en politieke crisis die de val van het stalinisme, in de loop van de jaren '80, onafwendbaar maakte. De stalinistische bureaucraten begonnen meer en meer een over gang naar het kapitalisme te overwegen, waarin zij - als herboren kapitalisten - opnieuw de lakens zouden uitdelen. Ongenoegen van de bevolking werd langs nationalistische lijnen omgebogen. Zo voorzagen de regionale bureaucraten zich - in afwezigheid van een georganiseerde arbeidersbeweging en gecombineerd met repressie - ook van een eigen sociale basis.
Kosovaars verzet tegen het Servische nationalisme leidde begin jaren '90 tot het opzetten van «parallelle» structuren: eigen onderwijs, eigen sociale voorzieningen en - in '92 - ook een eigen parlement. De 3 oorlogen in ex-Joegoslavië - in '91in Slovenië, in Kroatië tussen '91 en '95 en in Bosnië tussen '92 en '95 - zouden de nationalistische spanningen in de regio nog verder opdrijven. Servische vluchtelingen uit Kroatië en Bosnië, bijvoorbeeld, werden door de Servische regering bewust richting Kosovo gestuurd. Een bijkomende, negatieve factor in deze ontwikkelingen is de desastreuze erfenis van het stalinisme: zelfs Milosevic noemt zichzelf vandaag, voor de vorm, nog steeds een «socialist». Dit alles tegen de achtergron d van een kapitalistisch herstel dat genadeloos in de leef- en werkomstandigheden van de gewone mensen uit de Balkan snijdt.
Gezien hun ervaring met de Servische nationale onderdrukking kan alleen een «onafhankelijk Kosovo» nog een uitweg bieden. Maar dan niet op kapitalistische basis, wat het Kosovaarse verzet - de UCK - momenteel voorstaat. Het op een terroristische manier viseren van gewone Serviërs speelt enkel de Servische nationalisten in de kaart.
De Kosovaren zouden een politieke - en niet zuiver militaire - massabeweging moeten proberen te creëren die doorheen democratisch verkozen organen ook Albanezen en Serviërs verenigt. Zo'n beweging moet zich kanten tegen de Servische repressie en het etnische opbod. Klasse-eisen kunnen het burgerlijke nationalisme doorkruisen, zonder het recht op zelfbeschikking - door de imperialistische machten enkel gepropageerd wanneer het hen goed uitkomt - overboord te gooien.
Het Westen vreest een kettingreactie en verzet zich daarom tegen het onafhankelijkheidsstreven van de Kosovaren: via zinloze bombardementen moet Milosevic tot een compromis worden gedwongen. De Belgische regering collaboreert zich in deze een ongeluk. Dehaene laat zich slaafs door het Navo-gezag misbruiken om doelstellingen na te streven die niet de onze zijn, maar enkel de «stabiliteit» - op de rug van werkende mensen en jongeren - van het kapitalistische bestel dienen te garanderen.
Het conflict in de Balkan toont aan dat de keuze tussen «socialisme » - dat steunt op de vrijwillige en democratische samenwerking tussen naties op basis van een grensoverschrijdende planeconomie - en «barbarij» steeds dichter bij de poorten van het sc hijnbaar vredige West-Europa nadert. De eis voor een socialistische federatie van heel Europa is dan ook prangender dan ooit.
PD