Vier weken staking en een solidariteitsbetoging van bij de 1.500 syndicalisten te Gent is de voorlopige balans van het conflict bij buizenfabrikant Carnoy. Meteen is duidelijk dat de inzet van dit conflict veel groter is dan de omvang van het bedrijf laat vermoeden. Hoe lang is het immers geleden dat in Vlaanderen nog naar het stakingswapen gegrepen werd om de afdanking van een delegee ongedaan te maken? Zowel de arbeiders als de patroons van heel het land kijke n vol belangstelling uit naar de afloop.

Als deze staking slaagt, zal het vertrouwen van de arbeiders, ook in andere bedrijven, enorm toenemen. Een delegee afdanken wordt dan een riskante onderneming. Tot nog toe reageerden de vakbonden vooral langs juridische weg. Aangezien de wetgeving echter geen heropnameplicht voorziet, leidde een gunstige uitspraak van de rechtbank weliswaar tot het uitkeren van een ontslagvergoeding, maar niet tot heropname in het bedrijf. Wat overbleef was meestal een verzwakte delegatie en geïntimideerde arbeiders. Als delegees zomaar kunnen buitengezet worden, dan iedereen van ons, luidde de redenering.

De arbeiders van Carnoy hebben deze gelatenheid doorbroken. Carnoy is nochtans geen groot bedrijf. Er werken 178 arbeiders en een 40-tal bedienden. Bovendien werkt het merendeel van de arbeiders op verplaatsing op verschillende werven, slechts 62 werken op de vestiging te Wondelgem. Maar bij Carnoy heerst een sfeer van solidariteit. Men is er doordrongen van het basisprincipe van arbeidersorganisatie: raak aan één van ons, en je raakt ons allen. Dit was ook het gevoel op de personeelsvergadering van 13 augustus. Daar werd een voorstel van het verzoeningsbureau van het Gewestelijk Paritair Comité door 76% verworpen omdat de directie Raf niet wou heropnemen.

Om de vastberadenheid van de stakers te verklaren verwijst Raf naar het belang van komplete openheid via de zogenaamde kantine-meetings, naar een goede administratie en een degelijke dossierkennis, het belang van het ABVV-bedrijfskrantje en de goede samenwerking met de delegees van de andere bonden. Tenslotte benadrukt hij de traditie van solidariteitsacties en strijdbaarheid. In die zin zijn er veel gelijkenissen met de voormalige syndicale delegatie van Forges de Clabecq, die eveneens kon rek enen op de steun van de overgrote meerderheid van de arbeiders.

De patroon laat echter geen enkele gelegenheid om de staking te ondermijnen onbenut. Hij dreigt voortdurend met sluiting. In een brief aan het personeel stelt de directie: «we moeten ons samen realiseren dat het bedrijf bij de overname op de rand van de afgrond stond en dat, indien wij het nu samen niet goed vasthouden, het er ook zal inglijden». In realiteit beschikt de directie over een overvloed aan middelen. Dit werd aangetoond door de aanvoer van een handvol werkwilligen per helicopter.

Om de haverklap doet de Carnoy-directie beroep op de burgerlijke rechtbank. Op straffe van dwangsommen van 200.000fr. per persoon heeft ze al een aantal keer bekomen dat het piket haar moest toelaten materiaal uit het bedrijf op te halen. Resultaat: na verloop van tijd staat het piket voor een lege doos. Als tegenzet zijn de arbeiders zelf naar de rechtbank gestapt om de heropname van Raf en de vernietiging van de dwangbevelen te bekomen. De kans dat de rechtbank zich echter uitspreekt ten gunste van de arbeiders is miniem. We weten op welke kant de rechtbank doorgaans staat. Met deze stap willen de arbeiders in aanloop naar de sociale verkiezingen vooral de leemte in de huidige wetgeving aantonen.

Intussen is het duidelijk dat dwangbevelen stoppen op bedrijfsniveau onmogelijk is, zeker in een bedrijf met slechts een goede 220 arbeiders en bedienden. Daarom roept Militant Links in haar pamfletten op om de staking geleidelijk uit te breiden. Wij stelden in ons pamflet voor om op de personeelsvergadering van 13 augustus een datum, uur en plaats te bepalen voor een solidariteitsbetoging in Gent om de draagwijdte van het conflict te bevorderen. Ter voorbereiding van die betoging stelden we informatievergaderingen voor gepaard gaand met een korte werkonderbreking.

Die solidariteisbetoging is er gekomen op donderdagavond 26 augustus. Delegees en militanten uit heel het land namen eraan deel. Er waren delegaties van Sidmar, Volvo en Vynckier, maar ook van Bombardier-Brugge, Volkswagen-Brussel en van de uitgesloten delegees van Clabecq. «Raf binnen, Heinen buiten!» en «rechters buiten, weg van de piketten » waren de centrale slogans.

Zo'n betoging mag echter geen eindpunt zijn. Het dient als voorbereiding op uitbreiding van de staking naar andere bedrijven, in de eerste plaats in de Gentse metaalsector. Op dit ogenblik kijkt Fabrimetal toe hoe een patroon die geen enkele wettelijke procedure respecteert het ervan af brengt. Zodra het conflict door solidariteitsstakingen echter geld gaat kosten, zal de vage sympathie al vlug omslaan in gesakker over het geleden verlies. Een aantal metaalpatroons zal aandringen op een snelle oplossing van het conflict, ze zullen immers niet zomaar bereid zijn mee te betalen voor de overbodige brutaliteit van de Carnoy-directie.

Zoals de patroons alles doen om de arbeiders te verdelen, moeten ook wij de patroons tegen elkaar opzetten. Enkel door solidariteitsstakingen kan de Carnoy-directie geïsoleerd worden en uiteindelijk tot toegevingen gedwongen worden. Op de solidariteitsbetoging riep Militant Links bijgevolg op tot een gewestelijke 24-urenstaking in de metaal. Eventueel later uit te breiden naar andere gewesten en/of sectoren. Deze oproep werd door heel wat arbeiders, niet alleen van Carnoy, gezien als de en ige realistische verderzetting van het conflict. Op de personeelsvergadering van 27 augustus werd het door een aantal delegees en militanten verdedigd.

In hun toespraken op het einde van de solidariteitsbetoging pleitten de secretarissen vooral voor een wetgevend initiatief om de heropnameplicht van ontslagen delegees op straffe van dwangsommen in te voeren. Militant Links heeft hier niets op tegen. Alleen zien wij niet welke politicus, laat staan welke partij dat dan wel zal doen. SP en PS beloven al jaren een betere bescherming. Na 11 jaar regerings-deelname staan we nog geen stap verder. Met een reclame-boy (Patrick Janssens) als SP-voorzitter zal het er niet op beteren. Bovendien is de manager van Carnoy een zakenrelatie van SP-schepen Termont. Raad eens wiens kant die zal kiezen.

Sommigen willen VU-ID21 contacteren, maar ook vanuit die hoek moeten we niets verwachten. Nog niet zo lang geleden stelde die partij voor de vakbonden te fnuiken door de invoering van rechtspersoonlijkheid. Rest ons Agalev. Sinds die partij in de regering zit, heeft ze op ieder essentieel punt uit haar programma toegegeven. Van een initiatief ten voordele van de delegees ligt die partij overigens niet bepaald wakker.

Maar zelfs indien één of andere politicus een wetsvoorstel zou indienen... hoelang zal het dan duren vooraleer die nieuwe wet van toepassing wordt ? Tegen de snelheid waarmee dat soort zaken behandeld wordt in het parlement zou de staking al lang geschiedenis zijn. Als politici ons echt willen steunen, waarom nemen ze dan niet deel aan of mobiliseren ze niet voor het piket ? Schrik dat de patroons het hen kwalijk zouden nemen? Hoe dan ook, geen enkel wetgevend initiatief kan of mag in de plaats komen van een uitbreiding van de staking naar andere bedrijven uit de sector.

Op de personeelsvergadering werd de idee geopperd om een bus in te leggen naar het hoofdkantoor van KOOP. Zolang dat niet ter vervanging is van een uitbreiding van de staking, kan het een leuk idee zijn. Toch hebben we twijfels bij het nut ervan. Wat zouden we immers doen met 50 man voor het gebouw van KOOP, terwijl het er juist op aan komt het piket zo sterk mogelijk te bemannen. Als we dan toch een bus inleggen waarom dan niet naar een aantal werven waarop de groep actief is.

Een laatste suggestie die we opvingen, was een nationale 24-uren metaalstaking. Uiteraard vinden we dat prima. Het is echter betwijfelbaar of het conflict bij Carnoy daarvoor al voldoende bekend is. Bovendien vergt een nationale staking heel wat meer voorbereiding dan een gewestelijke, die op relatief korte termijn georganiseerd kan worden. Gezien de staking bij Carnoy nu al de vierde week ingaat, kunnen we niet nog eens drie of vier weken wachten vooraleer de eerste solidariteitsstakingen er kom en . Uiteraard zijn we er voorstander van om een gewestelijke metaalstaking snel uit te breiden naar een provinciale en een nationale staking, maar niet als dat betekent dat eerst nog weken moet gewacht worden.

Militant Links was dagelijks aanwezig op het piket, soms met 20 militanten. We versterkten de nachtwacht, de ochtendploeg en de vliegende piketten. We haalden geld op voor de stakerskas en verdeelden de pamfletten voor de betoging van 26 augustus. We zorgden voor solidariteitsmoties uit andere bedrijven, vakbondscentrales en internationale steunbetuigingen. We deden talloze voorstellen om de staking vooruit te helpen. Tot nog toe deelden we twee pamfletten uit: één voor de personeelsvergadering van 13 augustus en één voor de betoging van de 26ste. Deze inzet werd door de arbeiders zeker en vast gewaardeerd. Op de betoging en de personeelsvergadering van 27 augustus verkochten we 150 nummers van het Gents Milit antje, het lokale krantje van Militant Links.