Genetisch gemanipuleerde voeding, dioxine-kippen, hormonen in vlees, bananen,... De ene handelsoorlog is nog niet gedaan, of de volgende komt er al aan. De pogingen van de pers om ons te doen geloven dat ze uit oprechte bekommernis voor onze gezondheid worden gevoerd, komen nogal magertjes over. De recente schandalen in de voedselindustrie hebben het cynisme van de patroons voldoende bloot gelegd: zolang het winst maakt, doet het er niet toe of er mensen van dood vallen. Waarom dan al deze conflicten tussen de verschillende handelsblokken? Omdat winst maken in een wereld die verder wordt meegesleurd in een economische crisis (veroorzaakt door overproductie en een dalende vraag), steeds moeilijker wordt. De Belgische pers geeft weinig en heel selectief commentaar op de ontwikkelingen in de wereldeconomie. Dit rooskleurig beeld wordt echter niet gedeeld door burgerlijke economen op internationaal vlak.

De uitspraak van Paul Volcker, ex-voorzitter van de Federal Reserve, vat de situatie samen: "De hele wereld is nu afhankelijk van Amerika, de Amerikaanse economie is afhankelijk van de consument, de Amerikaanse consument is afhankelijk van Wall Street en Wall Street is afhankelijk van 50 bedrijven waarvan de helft nooit winst heeft gemaakt."

De voortdurende groei van de Amerikaanse economie heeft tot nu toe kunnen vermijden dat de Aziatische crisis sinds '97 Europa en Amerika zou meesleuren in een slump. Tegelijkertijd heeft het ineenstorten van de Aziatische economieën en de kapitaalvlucht naar vnl. de VS die erop volgde (in '98 218 miljard dollar), de VS-economie de ruimte gegeven om haar problemen een tijd lang voor zich uit te schuiven.

De groei van de VS-economie is inderdaad gebaseerd op een enorme stijging van de consumptie, op basis van leningen, lage interestvoeten en hoge beurswinsten, beiden gefinancierd door buitenlandse beleggers die de VS zien als een "veilige haven" in barre tijden. De buitenlandse kapitaalstroom begint nu stil te vallen, de groeiverwachtingen voor de VS zijn bijgesteld van 4,3% naar 1,8%, er is een blijvende inflatoire druk op de dollar.

Tegelijkertijd zit meer dan 50% van de wereld in een diepe economische crisis, is er een enorme overproductiecapaciteit (50% in de Europese auto-industrie), is het bescheiden herstel in Japan en andere Aziatische landen en de minieme groei van de Europese economie volledig afhankelijk van export naar de VS. Met het barsten van de beurszeepbel in de VS zal dit onmiddellijk wegvallen.

De enige "oplossing" die de burgerij heeft om uit deze spiraal te raken, is het "creatief" vernietigen van kapitaal. Herstructureringen, het afbakenen van "hun" markt via handelsoorlogen zijn hier voorbereidingen op. Wat vernietiging van kapitaal concreet betekent zien we vandaag bij Daewoo, de Koreaanse industriële gigant. Van de 21 "units" worden er slechts 6 behouden. Alle buitenlandse vestigingen worden afgestoten, de 2,5 miljoen Koreanen die er werken verliezen iedere garantie op werkzekerheid en -veiligheid, er wordt gepraat over 110.000 onmiddellijke ontslagen.

Arbeiders en jongeren over de hele wereld hebben niet veel gemerkt van de economische "boom" van de jaren '90. Werelwijd moeten 1,5 miljard mensen vandaag met minder rondkomen dan 10 jaar geleden. In het rijke westen leven meer dan 100 miljoen armen. Het aandeel van het nationaal inkomen in de VS dat naar de armste 60% van de bevolking gaat, is blijven dalen in de jaren '90.

Tien jaar geleden, na de val van de muur, proclameerde de burgerij overal "het einde van de geschiedenis" en was het triomfalisme over het kapitalisme als enig systeem troef. Vandaag blijft daar nog weinig van over.