Asielrecht: welke weg vooruit voor de asielbeweging?
De nieuwe regering had aangekondigd werk te maken van een nieuw asielbeleid. Al snel werd duidelijk wat dat nieuw beleid inhoudt. Eind september werden 74 zigeuners uit Gent uitgewezen naar Slovakije. Ze werden naar het politiekantoor gelokt met een uitnodiging om "hun dossier te vervolledigen." Op het politiekantoor werden ze gewoon opgepakt en werden hun kinderen van de schoolbanken weggehaald om opgesloten te worden in Steenokkerzeel. Bij de aankomst van de zigeuners in Slovakije bleek niets geregeld te zijn. Volgens achtergebleven Gentse Roma zijn sommigen zelfs gewoon in de gevangenis beland. De gedeporteerde zigeuners komen in Slovakije in diepe miserie terecht. Dit alles heet dat "een vrijwillige uitwijzing"!?
Een aantal beperkte protesten kwamen los met o.a. een fakkeltocht in Gent met een 200-tal deelnemers. De beweging tegen het huidig asielbeleid staat volgens ons echter voor enkele cruciale keuzes. We zitten in een situatie waarin een groot deel van de bevolking negatief staat tegenover vluchtelingen. Het is niet voldoende om te zeggen dat die negatieve houding onterecht is. Er moet gekeken worden naar de oorzaken ervan en hoe daaraan iets kan gedaan worden.
De vluchtelingen komen steevast terecht in de armste wijken van de grote steden. Zo wonen bijvoorbeeld in de Brugse Poort (Gent) 47 Kosovaren in één huis samen. Die wijk is al hard getroffen door de besparingspolitiek waardoor de frustraties er erg sterk oplopen. Het aantal geschorste werklozen bvb. zal in die wijk wel wat hoger liggen dan in een villawijk als St. Martens-Latem.
En toch komen de vluchtelingen juist daar terecht en niet in St. Martens-Latem. Ze worden er soms door het OCMW geplaatst zonder enige middelen om te overleven. Dat zorgt natuurlijk voor problemen en overlast. Bij veel wijkbewoners is dat de druppel die de emmer doet overlopen. Vaak komen ze dan bij het Vlaams Blok terecht. De aanwezige frustratie zorgt er ook voor dat de werkloze naar de OCMW-trekker kijkt als concurrent en dus als vijand, of de Belgen de migranten scheef bekijken, of de Turken een petitie opzetten tegen de Kosovaren.
Om de solidariteitsbeweging voor de vluchtelingen uit haar isolement te halen, is het noodzakelijk dat de solidariteit georganiseerd wordt daar waar de problemen zich stellen. Dat is in de eerste plaats in hun woonplaats, in de volkswijken. De enige manier om daar duidelijk te maken dat niet de vluchteling de vijand is van de Belgen, of dat niet de OCMW-trekker de vijand is van de werklozen, is door campagnes te voeren rond de sociale problemen die zich stellen in de wijken en aan te tonen dat wij allen daar het slachtoffer van zijn en enkel iets kunnen veranderen door daar samen tegen te vechten.
Door de frustraties om te zetten in actie tegen het beleid, gecombineerd met het aanbrengen van een alternatief op dat beleid, kan de solidariteit in de wijken opnieuw worden opgebouwd. Op dit ogenblik kan de regering zich wegstoppen achter het excuus dat de bevolking een strak asielbeleid wil. En dat is tot op zekere hoogte correct. Door het gebrek aan een alternatief richt de woede van de bevolking zich inderdaad tegen vluchtelingen en migranten, maar de oorzaak van die woede is het huidig beleid dat de gewone bevolking niets te bieden heeft.
Gastvrij Gent
Na de uitwijzingen is in Gent een comité opgezet. Tientallen organisaties sloten zich aan bij dat eenheidsinitiatief dat de naam "Gastvrij Gent" meekreeg. Militant Links heeft een aantal bedenkingen over de manier waarop dit initiatief georganiseerd is.
Op de fakkeltocht van Gastvrij Gent bleek plots dat geen politiek materiaal toegelaten was: spandoeken, borden,... het werd er allemaal verboden door de organisatoren! Iedereen die een vlag bij had of een spandoek werd op een weinig gastvrije wijze aangepakt. Naar verluidt was dat uit "angst voor recuperatie".
We denken dat ze de energie die gebruikt wordt voor een repressieve aanpak van betogers die willen opkomen voor de belangen van de zigeuners, beter besteed kan worden. Daarnaast denken we dat Gastvrij Gent zich teveel beperkt tot de traditionele kringen die steevast rond van alles en nog wat actief zijn, zonder pogingen te ondernemen om daaruit te breken en bredere lagen van de bevolking te bereiken.
Het is niet voldoende om enkel de overtuigden te organiseren. Die laag van overtuigden moet een strategie hebben om de niet-overtuigden te bereiken. En dat gebeurt volgens ons niet door angstig naar elkaar te kijken opdat er toch maar zeker niet één organisatie wat teveel in beeld zou komen, maar door radicaal in het offensief te gaan tegen de talrijke sociale problemen die aanwezig zijn in deze samenleving.
Situatie van de zigeuners in Slovakije
Volgens Gentse Roma is de situatie in Slovakije onhoudbaar voor de zigeuners. De werkloosheid is er enorm (tot 80%!) en de zigeuners worden er vervolgd. Geregeld zijn ze het slachtoffer van aanvallen door groepen skinheads. De politie treedt niet op tegen die skinheads, integendeel. De politie treedt in veel gevallen zelf racistisch op tegen de zigeuners.
Als Roma al werk vinden, krijgen ze de helft van het loon van Slovaken. Op school worden ze systematisch doorverwezen naar de laagste richtingen. De zigeuners worden verplicht samen te wonen in ghetto's, die soms zelfs ommuurd worden. In die ghetto's zijn er amper winkels. Dokters weigeren zigeuners te behandelen. Sinds '79 is er een systematische campagne om jonge zigeuner-vrouwen te steriliseren zonder dat hen dat wordt verteld. Een gezin met een pasgeboren kind moest 6 weken in een maïsveld leven nadat ze systematisch aangevallen werden door neo-nazi's. Een Gentse Roma vertelt hoe hij zag dat een 18-jarige zigeuner met benzine werd overgoten en levend verbrand. Toen hij begraven werd, viel een groep neo-nazi's de begrafenisstoet aan.
De uitwijzing van een eerste groep Roma heeft gezorgd voor een paniekgolf in de zigeunergemeenschap. Ze vrezen elk moment dat ze tegengehouden worden door de politie en opgesloten zullen worden om teruggestuurd te worden.
Geert Cool