Het overgangsprogramma

inhoudstafel

13. Arbeiders- en boerenregering

De formule "arbeiders- en boerenregering" kwam voor de eerste maal in het jaar 1917 in de agitatie van de bolsjewiki naar voor en ze werd na de oktoberrevolutie definitief bevestigd. In dit laatste geval vertegenwoordigde ze niets meer dan de populaire benaming van de reeds gestichte dictatuur van het proletariaat. De betekenis van deze benaming bestond hoofdzakelijk hierin, dat ze de gedachte van het bondgenootschap van het proletariaat en het boerendom, dat aan de sovjetmacht ten grondslag lag, op de voorgrond schoof.

Toen de Komintern van de epigonen de door de geschiedenis begraven formule van de "democratische dictatuur van het proletariaat en het boerendom" weer leven trachtte in te blazen, gaf ze de formule van "arbeiders-en boerenregering" een geheel andere, zuiver "democratische", d.w.z. burgerlijke inhoud, doordat zij ze tegenover de dictatuur van het proletariaat stelde. De bolsjewiki-leninisten verwerpen het ordewoord van de "arbeiders- en boerenregering" in zijn burgerlijk-democratische interpretatie, met beslistheid.

Ze beweerden en beweren, dat zolang de partij van het proletariaat ervan afziet, buiten het raam van de burgerlijke democratie te treden, haar bondgenootschap met de middenklasse zich doodeenvoudig in een ondersteuning van het kapitaal verandert, zoals met de mensjewiki en de sociaal-revolutionairen in 1917 en met de Chinese communistische partij van 1925-27 16. het geval was, en zoals het tegenwoordig met de "Volksfronten" in Spanje, Frankrijk en andere landen gebeurt.

Van april tot september 1917 eisten de bolsjewiki van de sociaal-revolutionairen en mensjewiki dat ze het bondgenootschap met de liberale bourgeoisie zouden verbreken en zelf de macht in handen zouden nemen. Onder deze voorwaarden beloofden de bolsjewiki aan de mensjewiki en sociaal-revolutionairen, de kleinburgerlijke vertegenwoordigers van arbeiders en boeren, hun revolutionaire hulp tegen de bourgeoisie; ze weigerden echter met beslistheid, zowel in de regering van de mensjewiki en sociaal-revolutionairen te treden, alsook enige politieke verantwoordelijkheid voor haar op zich te nemen. Indien de mensjewiki en sociaal-revolutionairen werkelijk met de kadetten en het buitenlandse imperialisme gebroken hadden, dan zou de door hen gevormde "arbeiders- en boerenregering" de vestiging van de dictatuur van het proletariaat slechts hebben kunnen bespoedigen en verlichten. Maar juist daarom verzetten de toppen van de klein-burgerlijke democratie zich uit alle macht tegen de vestiging van hun eigen macht. De ervaringen van Rusland toonden, en de ervaringen van Spanje en Frankrijk bevestigden opnieuw, dat de partijen van de kleinburgerlijke democratie (sociaal-revolutionairen, sociaal-democraten, stalinisten, anarchisten) zelfs onder zeer voordelige omstandigheden niet in staat zijn, een arbeiders- en boerenregering, d.w.z. een van de bourgeoisie onafhankelijke regering, te vormen.

Niettemin was de tot de mensjewiki en sociaal-revolutionairen gerichte aansporing: "Breek met de bourgeoisie, neem de macht over!" voor de massa's van geweldige opvoedkundige betekenis. De mensjewiki en de sociaal-revolutionairen verspeelden met hun aanhoudend verzet tegen de machtsovername, dat in de juli-dagen zo dramatisch naar voor kwam, de gunst van het volk en dit bereidde de overwinning van de bolsjewiki voor.

De centrale taak van de Vierde Internationale bestaat hierin, het proletariaat van de oude leiding te bevrijden, wier conservatisme geheel in tegenspraak is met de catastrofale toestand van het ondergaande kapitalisme, en die de voornaamste hindernis van de historische vooruitgang vormt. De voornaamste beschuldiging, die de Vierde Internationale tegen de traditionele organisaties van het proletariaat richt, is dat ze zich niet van de politiek-halfdode bourgeoisie los wil rukken. Onder deze omstandigheden is de systematische tot de oude leiding gerichte oproep: "breek met de bourgeoisie, grijp de macht!" een buitengewoon belangrijk wapen om het verraderlijk karakter van de partijen en organisaties van de Tweede, Derde en Amsterdamse Internationale 17. te ontmaskeren.

Het ordewoord van de "arbeiders-en boerenregering" gebruiken wij slechts in de zin, die het in 1917 in de mond van de bolsjewiki had, d.w.z. als anti-burgerlijk, anti-imperialistisch ordewoord, maar in geen geval in zijn "democratische" betekenis, die de epigonen het ordewoord later gaven en die het van een brug naar de socialistische revolutie veranderden in de belangrijkste hindernis op de weg er naartoe.

Van alle partijen en organisaties, die op de arbeiders en boeren steunen, en in hun naam spreken, eisen wij dat ze politiek met de bourgeoisie breken en de weg van de strijd om de macht van de arbeiders betreden. Op deze weg beloven wij hun onze volledige steun tegen de kapitalistische reactie. Tegelijkertijd ontplooien wij een onvermoeide agitatie voor de overgangseisen, die volgens onze mening het programma van de "arbeiders- en boerenregering" moeten uitmaken.

Is de vorming van een dergelijke regering door de traditionele arbeidersorganisaties mogelijk? De ervaring tot op heden toont, zoals reeds gezegd, dat het op zijn minst genomen zeer onwaarschijnlijk is. Toch mag men niet van te voren de theoretische mogelijkheid uitsluiten, dat de kleinburgerlijke partijen, waaronder ook de stalinisten, onder invloed van een geheel ongewone samenloop van omstandigheden (oorlog, nederlaag, financiële ineenstorting, stormachtige revolutionaire massabeweging, enz.) verder de weg van de breuk met de bourgeoisie op zouden kunnen gaan, dan ze zelf zouden willen.

Eén ding is zeker: zelfs, als deze onwaarschijnlijke variant zich ooit zou verwezenlijken en als de "arbeiders- en boerenregering" in de bovengenoemde betekenis werkelijk tot stand zou komen, zou ze toch slechts een korte episode op de weg naar de echte dictatuur van het proletariaat vormen.

Het is echter nutteloos, zich in gissingen te verliezen. De agitatie met het ordewoord arbeiders- en boerenregering behoudt onder alle omstandigheden grote opvoedkundige betekenis. En dit is niet toevallig: dit heel algemene ordewoord ligt in de lijn van de politieke ontwikkeling van ons tijdperk (bankroet en ontbinding van de oude burgerlijke partijen, ineenstorting van de democratie, groei van het fascisme, toenemend streven van de werkenden naar meer actieve en offensieve politiek). Elk van onze overgangseisen moet daarom naar één en dezelfde politieke slotsom voeren. De arbeiders moeten met alle traditionele partijen van de bourgeoisie breken, om met de boeren hun eigen macht te vestigen.

Men kan niet voorzien welke concrete etappes de revolutionaire mobilisatie zal doorlopen. De secties van de Vierde Internationale moeten elke nieuwe etappe kritisch beoordelen en die ordewoorden stellen, die het streven van de arbeiders naar zelfstandige politiek bevorderen, het klassekarakter van deze politiek verdiepen, de reformistische en pacifistische illusies vernietigen, de verbinding van de voorhoede met de massa's versterken en de revolutionaire greep naar de macht voorbereiden.

inhoudstafel

14. De sovjets 18.

De fabriekscomités zijn zoals gezegd een element van de dubbele macht in de fabriek. Hun bestaan is bijgevolg slechts denkbaar bij groeiende druk van de kant van de massa's. Datzelfde geldt voor de massa-groeperingen voor de strijd tegen de oorlog, voor comités tegen de hoge prijzen en alle andere nieuwe middelpunten der beweging, waarvan alleen het ontstaan reeds bewijst, dat de klassenstrijd buiten het raam van de traditionele organisaties van het proletariaat uitgegroeid is.

Deze nieuwe organen en middelpunten voelen echter spoedig hun gebrek aan samenhang en ook hun ontoereikendheid. Geen van de overgangseisen kan tijdens het burgerlijke regime ten volle verwezenlijkt worden. Intussen zal de verscherping van de sociale crisis niet alleen het lijden van de massa's vergroten, maar ook hun ongeduld, hun uithoudingsvermogen en strijdvaardigheid doen groeien. Steeds weer nieuwe lagen van onderdrukten zullen de kop opsteken en hun eisen naar voor brengen. Miljoenen kleine moeizame zwoegers, aan wie de reformistische leiders nooit denken, zullen bij de arbeidersorganisaties komen aankloppen. De werklozen zullen in beweging komen. De boerenarbeiders, de geruïneerde of bijna geruïneerde boeren, de onderste lagen van de stad, de arbeidsters, de huisvrouwen, de geproletariseerde lagen van de intelligentsia, zij allen zullen groepering en leiding zoeken.

Hoe moeten de verschillende eisen en vormen van strijd met elkaar in overeenstemming gebracht worden, al is het slechts binnen de grenzen van een enkele stad? De geschiedenis heeft deze vraag reeds beantwoord door de sovjets, waarin vertegenwoordigers van alle strijdbare groepen elkaar ontmoeten.

Niemand heeft tot op heden enige andere vorm van organisatie voorgesteld, meer nog, een andere vorm zou men zich nauwelijks kunnen voorstellen. De sovjets zijn niet door een vooropgesteld programma gebonden. Ze openen hun poort voor alle uitgebuitenen. Door deze poort gaan de vertegenwoordigers van de lagen die in hun gemeenschappelijk strijdgewoel meegesleept worden. De organisatie breidt zich met de beweging uit en wordt er voortdurend door vernieuwd. Alle politieke stromingen van het proletariaat kunnen op de basis van de breedste democratie om de leiding van de sovjets strijden. het ordewoord van de sovjets is daarom de bekroning van het programma van de overgangseisen.

Sovjets kunnen slechts dan ontstaan, als de massabeweging in een openlijk revolutionair stadium treedt. Als spil, waarrond tientallen miljoen werkenden zich in hun strijd tegen de uitbuiters verzamelen, worden de sovjets vanaf het ogenblik van hun ontstaan rivalen en tegenstanders van de plaatselijke autoriteiten en vervolgens ook van de centrale regering. Vormt het fabriekscomité een element van de dubbele macht in de fabriek, de sovjets openen een periode van dubbele macht in het land.

De situatie van dubbele macht is op haar beurt het hoogtepunt van de overgangsperiode. Twee regimes, het burgerlijke en het proletarische, staan vijandig tegenover elkaar. Onvermijdelijk moeten ze met elkaar in strijd geraken. Van de afloop van deze strijd hangt het lot van de maatschappij af. In het geval van een nederlaag van de revolutie vestigt de bourgeoisie haar fascistische dictatuur. In het geval van de overwinning is het resultaat: macht van de sovjets, d.w.z. dictatuur van het proletariaat en de socialistische wederopbouw van de maatschappij.

inhoudstafel

15. Onderontwikkelde landen en het overgangsprogramma

De koloniale en half-koloniale landen zijn uit de aard van de zaak onderontwikkelde landen. Maar deze onderontwikkelde landen leven onder de omstandigheden van de wereldheerschappij van het imperialisme. Hun ontwikkeling is daarom een gecombineerde: ze verenigen in zich de meest primitieve vormen van economie met de modernste kapitalistische techniek en cultuur. Daarmee is ook de politiek van het proletariaat van de onderontwikkelde landen gekenmerkt: het is gedwongen de strijd voor de meest elementaire taken van de nationale onafhankelijkheid en de burgerlijke democratie met de socialistische strijd tegen het wereld-imperialisme te combineren. De eisen van de democratie, de overgangseisen en de taken van de socialistische revolutie zijn in strijd niet door historische tijdperken gescheiden, maar vloeien onmiddellijk uit elkaar voort. Nauwelijks was het Chinese proletariaat begonnen vakverenigingen te vormen, toen het reeds aan sovjets moest denken. In deze zin is het onderhavig programma in de koloniale en half-koloniale landen alleszins van toepassing, althans in die, waar het proletariaat reeds in staat is een onafhankelijke politiek te voeren.

De centrale problemen van de koloniale en half-koloniale landen zijn: de agrarische revolutie, d.w.z. de liquidatie van de feodale erfenis, en de nationale onafhankelijkheid, d.w.z. het afschudden van het imperialistische juk. Beide taken zijn nauw met elkaar verbonden.

Het is onmogelijk het democratische programma eenvoudig te verwerpen: het is nodig dat de massa's zelf in de strijd boven dit programma uitgroeien. Het ordewoord van een nationale (of wetgevende) vergadering blijft in landen als China en India volledig van kracht. Dit ordewoord moet onophoudelijk met de taak van de nationale bevrijding en de agrarische hervorming verbonden worden. Voor alles moeten de arbeiders met dit democratische programma bewapend worden. Slechts zij kunnen de boeren wakker schudden en aaneensluiten. Op de basis van het revolutionaire democratische programma moeten de arbeiders in tegenstelling tot de "nationale" bourgeoisie gebracht worden.

In een zekere etappe van een massa-mobilisatie onder ordewoorden van de revolutionaire democratie kunnen en moeten er sovjets ontstaan. Hun historische rol in elke bepaalde periode, in het bijzonder hun verhouding tot de Nationale Vergadering, wordt bepaald door het politieke niveau van het proletariaat, door de binding tussen het proletariaat en de boeren en door het karakter van de politiek van de proletarische partij. Vroeg of laat moeten de sovjets de burgerlijke democratie omverwerpen. Alleen zij zijn in staat de democratische revolutie tot het einde te voeren en daarmee het tijdperk van de socialistische revolutie in te leiden.

Het specifieke belang van de diverse democratische eisen en overgangseisen in de strijd van het proletariaat, hun onderlinge verbinding, hun volgorde, worden door de bijzondere omstandigheden van elk onderontwikkeld land, in aanzienlijke mate door de graad van zijn onderontwikkeling bepaald. Echter, de algemene richting van de revolutionaire ontwikkeling kan door de formule van de permanente revolutie worden aangeduid, in de zin die de drie Russische revoluties (1905, februari 1917, oktober 1917) deze formule definitief verleenden.

De Komintern gaf de onderontwikkelde landen het voorbeeld, hoe men een krachtige en veelbelovende revolutie ten gronde kan richten. Gedurende de stormachtige groei van de massa-beweging in China in 1925-27 stelde de Komintern niet het ordewoord van de Nationale Vergadering en verbood ze tegelijkertijd de vorming van de sovjets. De burgerlijke Kwomingtang-partij zou volgens Stalins plan zowel de nationale vergadering als de sovjets vervangen. Na het neerslaan van de massa's door de Kwomingtang organiseerde de Komintern in Kanton een karikatuur-sovjet. 19. Na de onvermijdelijke ineenstorting van de Kantonese opstand betrad de Komintern de weg van de partisanenoorlog en de boerensovjets, bij een volledige passiviteit van het industrie-proletariaat. Aldus in het slop geraakt, benutte de Komintern de Japans-Chinese oorlog om met één pennenstreek het "Sovjet-China" te liquideren en niet alleen het boeren-"Rode Leger", maar ook de zogenaamde communistische partij weer aan de Kwomingtang, d.w.z. de bourgeoisie ondergeschikt te maken.

De Komintern, die de internationale proletarische revolutie in naam van de vriendschap met de democratische slavenouders verraden heeft, moet tegelijkertijd ook de bevrijdingsstrijd van de koloniale volkeren verraden, en wel met nog groter cynisme dan voor haar de Tweede Internationale deed. Eén van de taken van de politiek van Volksfronten en de "nationale verdediging" is, de honderden miljoenen tellende koloniale bevolking in kanonnenvlees voor het "democratische" imperialisme te veranderen. De banier van de bevrijdingsstrijd van de koloniale en half-koloniale volkeren, d.w.z. van meer dan de helft van de mensheid, gaat definitief over in handen van de IVe Internationale.

inhoudstafel

16. Het overgangsprogramma in de fascistische landen

De dagen dat de Komintern-strategen verkondigden dat Hitlers overwinning slechts een voorspel was van de overwinning van Thälmann 20., liggen ver achter ons. Thälmann is na meer dan vijf jaar nog niet uit de gevangenis van Hitler gekomen. Mussolini houdt Italië sinds meer dan zestien jaar in de boeien van het fascisme geslagen. In al deze jaren bleken de partijen van de Tweede en Derde Internationale onmachtig, niet slechts om een massabeweging in het leven te roepen, maar ook om een ernstige illegale organisatie te scheppen, die ook maar enigszins de vergelijking met de Russische revolutionaire partijen van de tsaristische periode zouden kunnen doorstaan.

Er bestaat niet de minste reden voor, de sterkte van de fascistische ideologie als de oorzaak van dit falen te zien. Mussolini heeft in de grond van de zaak nooit enige ideologie gehad. Hitlers "ideologie" heeft de arbeiders nooit serieus aangesproken. De bevolkingslagen die destijds door de roes van het fascisme bedwelmd waren, d.w.z. voornamelijk de middenklasse, hebben tijd genoeg gehad om te ontnuchteren.

Als desondanks de enige merkbare oppositie zich tot de protestantse en katholieke kringen beperkt, dan moet de oorzaak niet in de half-fascistische, en half-poppenkastachtige "rassen" - en "bloed"-theorie gezocht worden, maar in het verschrikkelijke failliet van de ideologieën van de democratie, van de sociaal-democratie en de Komintern.

Na de verplettering van de Parijse Commune 21. duurde de verstikkende reactie ongeveer 8 jaar. Na de nederlaag van de Russische revolutie van 1905 bleven de arbeidersmassa's bijna even lang in verstarring.

Intussen ging het in deze beide gevallen slechts om fysieke nederlagen, bepaald door de krachtsverhoudingen. In Rusland ging het bovendien om een nog bijna maagdelijk proletariaat. De fractie van de bolsjewiki was toen nog geen drie jaar oud. Geheel anders stonden de zaken in Duitsland, waar de leiding bij machtige partijen lag, waarvan de ene op een 70-jarig, de andere op een 15-jarig bestaan terugzag. Deze beide partijen, die miljoenen kiezers hadden, bewezen reeds voor de slag hun morele verlamming en hebben zich zonder strijd overgegeven. Zo'n catastrofe was in de geschiedenis nog niet voorgekomen. Het Duitse proletariaat werd niet in de slag door de vijand verslagen. Het werd vernietigd door de lafheid, de laagheid en het verraad van zijn eigen partijen. Geen wonder, dat het geloof in alles waarin het gedurende bijna drie generaties gewend was te geloven, verloor. Hitlers overwinning heeft van zijn kant Mussolini versterkt.

Het daadwerkelijke gebrek aan succes van het revolutionaire werk in Italië en Duitsland is niets meer dan de prijs voor de misdadige politiek van de sociaal-democratie en de Komintern. Voor illegaal werk heeft men niet alleen de sympathie van de massa's nodig, maar daarenboven de geestdrift van haar meer vooruitstrevende lagen. Kan men echter geestdrift verwachten voor organisaties die historisch gezien bankroet zijn? Als geëmigreerde leiders treden in hoofdzaak tot in het merg gedemoraliseerde agenten van het Kremlin en de GPOE op, evenals voormalige sociaal-democratische ministers van de bourgeoisie, die ervan dromen dat de arbeiders hen door één of ander wonder weer op hun verloren plaats zullen helpen. Kan men zich deze lieden ook maar één minuut lang als de leiders van de toekomstige anti-fascistische revolutie voorstellen?

De gebeurtenissen in de wereld-arena: het neerslaan van de Oostenrijkse arbeiders, de nederlaag van de Spaanse revolutie, de ontaarding van de Sovjetstaat, konden tot dusver geen revolutionaire opbloei in Italië of Duitsland bevorderen. Voor zover de Italiaanse en Duitse arbeiders voor politieke inlichtingen, in hoofdzaak, van de radio afhankelijk zijn, kan men met zekerheid zeggen, dat de Moskouse zender, die thermidoriaanse leugenachtigheid aan domheid en brutaliteit paart, tot een belangrijke factor van de demoralisatie van de arbeiders in totalitaire staten geworden is. Zowel in dit als in ander verband is Stalin Göbbels' handlanger.

Intussen zetten de klassentegenstellingen, die de overwinning van het fascisme brachten, hun werk ook onder de heerschappij van het fascisme voort, en ondergraaft het langzaam. De massa's worden steeds meer ontevreden. Honderden en duizenden toegewijde arbeiders verrichten ondanks alles verder het voorzichtige werk van revolutionaire mollen. Nieuwe generaties, die de ineenstorting van de grote tradities en hoop niet direct meegemaakt hebben, groeien op. De moleculaire voorbereiding van de proletarische revolutie voltrekt zich onder een loodzwaar, totalitair deksel. Maar om de verborgen energie in openlijke bewegingen om te zetten, moet de voorhoede van het proletariaat eerst een nieuw perspectief, een nieuw programma, een nieuwe onbevlekte banier vinden.

Hier ligt de voornaamste moeilijkheid. Voor de arbeiders van de fascistische landen is het moeilijkst, zich omtrent de nieuwe programma's te oriënteren. De verificatie van een programma geschiedt door middel van ervaring. Evenwel, juist de ervaring ontbreekt in de landen van het totalitaire despotisme. Het is heel wel mogelijk, dat er eerst een groot succes van het proletariaat in één van de "democratische" landen nodig is, om de revolutionaire beweging op het terrein van het fascisme een impuls te geven. Een soortgelijke werking kan een financiële of oorlogscatastrofe teweegbrengen. Thans moet men voornamelijk voorbereidend propagandistisch werk verrichten, dat eerst in de toekomst goede vrucht zal dragen. Eén ding kan men nu reeds met grote zekerheid zeggen: eenmaal aan de oppervlakte gekomen zal de revolutionaire beweging in de fascistische landen met één slag een grandioze omvang aannemen en in geen geval blijven staan bij pogingen om de levensgeesten van één of ander Weimar-lijk weer op te wekken.

Op dit punt begint de onverzoenlijke scheiding tussen de IVe Internationale en de oude partijen die hun bankroet fysiek overleefd hebben. Het "Volksfront" in de emigratie is het rampzaligste en verraderlijkste van alle mogelijke volksfronten. Het betekent in de grond het onmachtig weemoedig smachten naar de coalitie met een niet aanwezige liberale bourgeoisie. Zou het enige succes hebben, dan zou het slechts een reeks van nieuwe schipbreuken van het proletariaat volgens het Spaans model voorbereiden. Onbarmhartig de theorie en de praktijk van het Volksfront ontmaskeren is daarom een eerste voorwaarde voor de revolutionaire strijd tegen het fascisme.

Dit betekent natuurlijk niet dat de IVe Internationale de democratische ordewoorden afwijst. Integendeel, deze kunnen een geweldige rol spelen. Maar de formules van de democratie (vrijheid an vereniging, persvrijheid, enz.) betekenen voor haar slechts voorbijgaande en episodische ordewoorden in de zelfstandige beweging van het proletariaat, en niet een democratische strop, die door de agenten van de bourgeoisie om de hals gelegd werd (Spanje!). Zodra de beweging ergens een massakarakter krijgt, vlechten de democratische ordewoorden zich met de overgangs-ordewoorden samen; er zullen vermoedelijk fabriekscomités ontstaan, nog voor de oude bonzen, vanuit hun kantoren aan de opbouw van vakbonden beginnen: Duitsland zal met sovjets bezaaid zijn, nog voor in Weimar een nieuwe wetgevende vergadering bijeen zal zijn. Hetzelfde geldt voor Italië en de overige totalitaire en landen.

Het fascisme heeft deze landen in de politieke barbarij teruggeworpen. Maar hun sociale structuur heeft hen niet veranderd. Het fascisme is een werktuig van het financiekapitaal en niet van het feodale grootgrondbezit. Het revolutionaire programma moet gebaseerd zijn op de dialectiek van de klassenstrijd, welke ook voor de landen van het fascisme geldt, en niet op de psychologie van geschrokken bankroetiers.

De IVe Internationale verwerpt met afschuw de methoden van een politieke maskerade die de stalinisten, de voormalige helden van de "derde periode", aanleiding geven, om beurtelings het masker van katholieken, protestanten, joden, Duitse nationalisten en liberalen op te zetten, alleen maar om hun eigen weinig aantrekkelijk gezicht te verbergen. De IVe Internationale treedt altijd en overal onder haar eigen vaandel op. Zij biedt haar programma openlijk aan het proletariaat van de fascistische landen aan. Reeds nu zijn de vooruitstrevende arbeiders van de hele wereld er onwrikbaar van overtuigd dat de val van Mussolini, Hitler, hun agenten en nabootsers ten uitvoer gebracht zal worden onder de leiding van de IVe Internationale.

inhoudstafel

17. De toestand in de USSR en de taken tijdens de overgangsperiode

De Sovjetunie kwam uit de Oktoberrevolutie als arbeidersstaat tevoorschijn. Het nationaliseren van de productiemiddelen, noodzakelijke voorwaarde voor de socialistische ontwikkeling, maakt een snel groeien van de productiekrachten mogelijk. Het apparaat van de arbeidersstaat viel sindsdien aan een volkomen ontaarding ten prooi, en werd van werktuig van de arbeidersklasse tot werktuig van bureaucratisch geweld tegen de arbeidersklasse, en mettertijd steeds meer tot werktuig van sabotage van de economie. De bureaucratisering van een achterlijke en geïsoleerde arbeidersstaat en de verandering van de bureaucratie in een almachtige en bevoorrechte kaste, zijn, niet slechts theoretisch, maar ook praktisch, de meest overtuigende weerlegging van de theorie van socialisme in één land.

Het regime van de USSR bevat op deze wijze dreigende tegenstellingen, maar het blijft een regime van een ontaarde arbeidersstaat. Tot zover de sociale diagnose. De politieke prognose is een alternatief: of de bureaucratie, die steeds meer tot een orgaan van de wereld-bourgeoisie binnen de arbeidersstaat wordt, zal de nieuwe eigendomsvormen omverwerpen en het land in het kapitalisme terugstoten, of de arbeidersklasse zal de bureaucratie verpletteren en de uitweg naar het socialisme vrijmaken.

Voor de secties van de IVe Internationale zijn de Moskouse processen niets onverwachts, noch het gevolg van de persoonlijke waanzin van de dictator van het Kremlin, maar een wettig kind van de Thermidor. 22

Ze zijn ontstaan uit de ondraaglijke spanningen binnen de Sovjet-bureaucratie, die harerzijds de tegenstellingen tussen de bureaucratie en het volk, alsmede de zich verdiepende tegenstellingen in het volk zelf, weerspiegelen. De bloedige "hersenschimmen" van de processen toont aan in hoeverre de tegenstellingen zich verscherpt hebben en voorspelt zo de naderende ontknoping.

De publieke verklaringen van voormalige buitenlandse Kremlin-agenten, die weigerden naar Moskou terug te keren, bekrachtigden op hun manier, dat binnen de bureaucratie alle schakeringen van het politieke denken aanwezig waren, vanaf echt bolsjewisme (I. Reiss 23.) tot aan het volslagen fascisme (Butenko 24.). De revolutionaire elementen van de bureaucratie, die een kleine minderheid vormen, weerspiegelen, weliswaar passief, de socialistische belangen van het proletariaat. De fascistische en algemeen contra-revolutionaire elementen, die onophoudelijk groeien, brengen steeds consequenter de belangen van het wereldimperialisme tot uitdrukking. Deze compradorenkandidaten zijn, niet zonder grond, van mening dat de nieuwe heersende laag haar bevoorrechtte positie slechts kan handhaven door af te zien van de nationalistatie, de collectivisatie en het monopolie van de buitenlandse handel, in naam van een aanpassing aan de "westelijke beschaving", d.w.z. aan het kapitalisme. Tussen beide polen bevinden zich tendensen die het midden houden en meer of minder vaag zijn, tendensen met mensjevistisch, sociaal-revolutionair of liberaal karakter, die in de richting van een burgerlijke democratie werken.

In deze zogenaamde "klassenloze" maatschappij zelf bestaan zonder twijfel evenveel groeperingen als in de bureaucratie, alleen minder duidelijk uitgesproken en in tegengestelde verhouding: de bewust kapitalistische tendensen, die voornamelijk de meer welvarende delen van de kolchozeboeren omvatten, zijn slechts voor een kleine minderheid van de bevolking karakteristiek. Maar zij vinden een brede basis in de kleinburgerlijke tendensen tot particulieren accumulatie, die uit de algemene nood voortvloeien en door de bureaucratie bewust aangemoedigd worden. Op dit systeem van groeiende tegenstellingen, die het sociale evenwicht steeds sterker verstoren, houdt een thermidoriaanse oligarchie, welke thans hoofdzakelijk uit Stalins bonapartische kliek bestaat, zich met terreur-methoden staande.

De laatste processen waren een slag naar links. Dat geldt eveneens voor de repressie tegen de leiders der rechtse oppositie, want vanuit het standpunt van de belangen en tendensen van de bureaucratie was de rechtse groepering van de oude bolsjewistische partij een links gevaar. Het feit dat de bonapartistische kliek, die ook haar rechtse bondgenoten van het slag Butenko vreest, in het belang van haar instandhouding gedwongen was een bijna totale uitroeiing van de oude generatie van bolsjewiki door te voeren, is een onweerlegbaar bewijs voor het voortleven van de revolutionaire tradities in de massa's, evenals voor hun toenemende ontevredenheid.

De kleinburgerlijke democraten van het Westen, die gisteren nog de Moskouse processen voor goede munt aanvaardden, herhalen thans hardnekkig, dat er "in de USSR noch trotskisme, noch trotskisten bestaan".

Zij verklaren echter niet, waarom de hele zuivering juist in het teken van de strijd tegen dit gevaar staat. Indien men het trotskisme als voltooid programma ziet, of meer nog als een organisatie, dan is het trotskisme in de USSR zonder twijfel buitengewoon zwak. Evenwel, zijn onoverwinnelijke kracht ligt daarin, dat het niet slechts de uitdrukking van de revolutionaire traditie is, maar ook van de huidige oppositie van de arbeidersklasse zelf. Juist de sociale haar van de arbeiders tegen de bureaucratie is in de ogen van de Kremlin-kliek "trotskisme". Zij is dodelijk bevreesd, en terecht, voor het samengaan van de zwijgende opstandigheid van de arbeiders met de organisatie van de IVe Internationale.

De uitroeiing va de oude generatie van de bolsjewiki en van de revolutionaire vertegenwoordigers van de middelbare en jonge generatie heeft het politieke evenwicht nog verder naar rechts verlegd, ten gunste van de burgerlijke vleugel van de bureaucratie en haar bondgenoten in het land. Van die kant, dus van rechts, mag men in de eerstvolgende periode steeds beslister pogingen verwachten, de maatschappelijke orde in de USSR om te vormen door toenadering tot de "westerse beschaving", bij voorkeur in haar fascistische vorm. 25.

Dit vooruitzicht geeft aan het vraagstuk van de "verdediging van de USSR" een zeer concreet karakter. Als morgen de burgerlijk fascistische groepering, kortom, de "fractie Butenko", de strijd voor de machtsovername aangaat, dan zal de "fractie Reiss" onvermijdelijk aan de andere kant van de barricade staan. Tijdelijk bondgenoot van Stalin, zal ze vanzelfsprekend niet zijn bonapartistische kliek, maar de sociale basis van de USSR verdedigen, d.w.z. het aan de kapitalisten ontnomen en aan de staat gekomen eigendom. Indien de "fractie Butenko" met Hitler in een militair verbond staat, dan zal de "fractie Reiss" de USSR tegen de militaire interventie verdedigen, zowel in de USSR als op het wereldtoneel. Iedere andere houding zou verraad betekenen.

Is het derhalve ontoelaatbaar, van tevoren de zich in heel bepaalde gevallen voordoende mogelijkheid van een "eenheidsfront" met het thermidoriaanse deel van de bureaucratie tegen de openlijke aanval van de kapitalistische contra-revolutie af te wijzen, toch blijft de voornaamste politieke taak in de USSR de val van de thermidoriaanse bureaucratie. Elke dag dat haar heerschappij langer duurt, ondermijnt ze de socialistische elementen van de economie en vergroot ze de kansen op kapitalistische restauratie. In dezelfde richting werkt de Komintern, agent en handlanger van de Stalinkliek, bij de verstikking van de Spaanse revolutie en de demoralisering van het internationale proletariaat.

Evenals in de fascistische landen ligt de voornaamste kracht van de bureaucratie niet in haarzelf, maar in de ontmoediging van de massa's, in hun gebrek aan een nieuw perspectief. Evenals in de fascistische landen, waarvan Stalins apparaat zich politiek niet onderscheidt, tenzij door grotere razernij, is in de USSR nu slechts voorbereidend propagandistisch werk mogelijk. Evenals in de fascistische landen zullen waarschijnlijk gebeurtenissen van buitenaf de stoot geven tot een revolutionaire beweging van de Sovjet-arbeiders. De strijd tegen de Komintern in de hele wereld is thans het belangrijkste deel van de strijd tegen de stalinistische dictatuur. Veel wijst erop, dat de ontbinding van de Komintern, die in de GPOE geen directe steun heeft, aan de val van de bonapartistische kliek en voor de thermidoriaanse bureaucratie in het algemeen zal vooraf gaan.

De nieuwe opleving van de revolutie in de USSR zal ongetwijfeld aanvangen onder de banier van de strijd tegen de sociale ongelijkheid en de politieke onderdrukking. Weg met de voorrechten van de bureaucratie! Weg met het stachanovisme, weg met de Sovjet-aristocratie, haar rangen en orden! Meer gelijkheid in de betaling van alle vormen van arbeid!

De strijd om de vrijheid van de vakbonden en de fabriekscomités, voor vrijheid van vergadering en van drukpers zal in de strijd voor het herstel en het uitbreiden van de Sovjet-democratie veranderen.

De bureaucratie heeft de sovjets als klasse-organen vervangen door de fictie van het algemeen kiesrecht in de stijl van Hitler-Göbbels. Het gaat erom, de sovjets niet slechts hun vrije democratische vorm terug te geven, maar ook haar klasse-inhoud. Zoals vroeger de bourgeoisie en de koelakken niet in de sovjets toegelaten werden, moeten thans ook de bureaucratie en de nieuwe aristocratie uit de sovjets verdreven worden. In de sovjets is slechts voor vertegenwoordigers van de arbeiders, van de eenvoudige kolchoseleden, boeren en soldaten van het Rode Leger plaats. De democratisering van de sovjets is ondenkbaar zonder de legalisering van de sovjet-partijen. De arbeiders en boeren zullen door vrije stemming zelf tonen, welke partijen sovjet-partijen zijn.

Herziening van de plan-economie van boven tot onder in het belang van producenten en consumenten! De fabriekscomités zullen het recht van de controle over de productie moeten hernemen. Het democratisch georganiseerde verbruikscoöperatiewezen moet de kwaliteit van de producten en de prijzen controleren.

Reorganiseren van kolchozen 26. volgens de wil en in het belang van de kolchozeleden! De conservatieve internationale politiek van de bureaucratie moet plaats maken voor de politiek van het proletarische internationalisme. De hele diplomatieke correspondentie van het Kremlin moet gepubliceerd worden. Weg met de geheime diplomatie!

Alle schijnprocessen, die door de Thermidoriaanse bureaucratie in elkaar gezet zijn, moeten herzien worden, in volle openbaarheid en op grondslag van het recht van hoor en wederhoor. De organisatoren van de vervalsingen moeten hun verdiende straf ontvangen.

Dit programma kan zonder de val van de bureaucratie, die zich door geweld en bedrog in stand houdt, niet verwezenlijkt worden. Slechts een zegevierende revolutionaire opstand van de onderdrukte massa's kan het Sovjet-regime herboren doen worden en zijn verdere ontwikkeling naar het socialisme waarborgen. Slechts de partij van de IVe Internationale is in staat om de Sovjet-massa's naar de opstand te leiden.

Weg met de bureaucratische kliek van Kaïn-Stalin!

Leve de Sovjet-democratie!

Leve de Socialistische Wereldrevolutie!

inhoudstafel

18. Tegen opportunisme en revisionisme

De politiek van de partij van Léon Blum in Frankrijk toont opnieuw, dat de reformisten niet in staat zijn, uit de meest tragische lessen van de geschiedenis iets te leren. De Franse sociaal-democratie aapt slaafs de politiek van de Duitse sociaal-democratie na en gaat dezelfde catastrofe tegemoet als deze. In de loop van tientallen jaren is de Tweede Internationale met het regime van de burgerlijke democratie vergroeid, er een onafscheidelijk deel van geworden en door haar verrotting aangestoken.

De Derde Internationale trad in de voetstappen van het reformisme in een tijd, waarin de crisis van het kapitalisme de proletarische revolutie definitief op de dagorde stelde. De huidige Komintern-politiek in Spanje en China - een politiek van het kruipen voor de "democratische" en "nationale" bourgeoisie - bewijst, dat ook de Komintern niet in staat is te leren of te veranderen. De Bureaucratie, die in de USSR tot een reactionaire kracht werd, kan in de wereld-arena geen revolutionaire rol spelen.

Het anarcho-syndicalisme, beleefde over het geheel genomen een gelijksoortige ontwikkeling. In Frankrijk is de syndicale bureaucratie van Léon Jouhaux 27. reeds sedert lang een burgerlijk agentschap in de arbeidersklasse geworden. In Spanje heeft het anarcho-syndicalisme zijn revolutionair masker afgelegd, zodra de revolutie uitbrak en is tot het vijfde wiel aan de wagen van de burgerlijke democratie geworden.

De centristische tussen-organisaties, die zich om het Londens bureau scharen, zijn slechts "linkse" aanhangsels bij de sociaal-democratie of bij de Komintern. Zij legden een volkomen onvermogen aan de dag zich in een historische situatie te oriënteren en er revolutionaire conclusies uit te trekken. Het toppunt hiervan is de Spaanse POUM, die zich midden in een revolutie totaal ongeschikt toonde een revolutionaire politiek te ontwikkelen.

De tragische nederlagen van het wereldproletariaat in een lange reeks van jaren, veroordeelden de officiële organisaties tot nog groter conservatisme en dreven tegelijkertijd de teleurgestelde kleinburgerlijke "revolutionairen" op zoek naar "nieuwe wegen". Zoals steeds in tijdperken van reactie en verval, schieten kwakzalvers en charlatans als paddestoelen uit de grond. Zij willen de hele manier van revolutionair denken herzien. In plaats van uit het verleden te leren, "verwerpen" ze het. Sommigen ontdekken dat het marxisme gefaald zou hebben, anderen verkondigen de ineenstorting van het bolsjewisme. Sommigen leggen de revolutionaire leer de verantwoording op voor de fouten en misdaden van diegenen, die haar verraden hebben, anderen wijzen de medicijn af, omdat ze geen bliksemsnelle en wonderbaarlijke genezing kan brengen.

De meest vermetelen beloven een middel voor alle kwalen te ontdekken en geven de raad, in afwachting daarvan de klassenstrijd op te schorten. Talrijke profeten van een nieuwe moraal hebben de bedoeling de arbeidersbeweging met behulp van een ethische homeopathie te herstellen. De meeste van deze apostelen worden, zonder ooit het slagveld te betreden, zelf morele invaliden. Zo worden het proletariaat oude recepten, die reeds lang in de archieven van het socialisme van voor Marx begraven zijn, als allerlaatste nieuwigheid voorgezet.

De IVe Internationale verklaart aan de bureaucratieën van de Tweede, Derde, Amsterdamse en Anarcho-syndicalistische Internationale, evenals aan hun centristische satellieten de onverzoenlijke strijd: aan het reformisme zonder hervormingen, aan de "democratie" in bondgenootschap met de GPOE 28., aan het pacifisme zonder vrede, aan het anarchisme in dienst van de bourgeoisie, aan de "revolutionairen" die de revolutie als de dood vrezen. Al deze organisaties zijn geen waarborg voor de toekomst, maar rottende overblijfselen van het verleden. Het tijdperk van oorlogen en revoluties zal van hen geen steen op de andere laten.

De IVe Internationale zoekt geen middelen voor alle kwalen en vindt ze niet uit ook. Ze staat geheel op de bodem van het marxisme als enige revolutionaire leer, die haar in staat stelt te begrijpen wat is, de oorzaken van de nederlagen bloot te leggen en de overwinning nauwgezet voor te bereiden. De IVe Internationale zet de traditie van het bolsjewisme voort, dat als eerste het proletariaat toonde, hoe men de macht verovert. De IVe Internationale schuift de kwakzalvers, charlatans en leermeesters van de moraal waar niemand om gevraagd heeft terzijde. In een op uitbuiting gebaseerde maatschappij is de moraal van de socialistische revolutie de hoogste moraal. Goed zijn alle methoden en middelen die het klassebewustzijn van de arbeiders, hun vertrouwen in eigen kracht, hun bereidheid tot zelf-opofferende strijd verhogen. Ontoelaatbaar zijn alle methoden, die de onderdrukten vrees en deemoed voor de onderdrukkers ingeven, de geest van protest en verzet verstikken of de wil van de massa's door de wil van de leiders, de overtuiging door de dwang, de analyse van de werkelijkheid door de demagogie en zwendel vervangen. Daarom zijn de sociaal-democratie, die het marxisme prostitueerde, evenals het stalinisme, de antithese van het bolsjewisme, doodsvijanden van de proletarische revolutie en haar moraal.

De werkelijkheid open onder ogen zien, niet de weg van de minste weerstand zoeken, de dingen bij hun naam noemen, de massa's de waarheid zeggen, hoe bitter zij ook zijn mag, niet voor hindernissen terugschrikken, trouw en toegewijd zijn, zowel in het kleine als in het grote, het programma op de logica van de klassenstrijd grondvesten, moed tot handelen tonen, als het uur van de daad geslagen heeft, dat zijn de stelregels van de IVe Internationale. Zij heeft getoond, dat ze tegen de stroom op kan zwemmen. De eerstvolgende golf van de geschiedenis zal haar op haar top meevoeren.

inhoudstafel

19. Tegen het sektarisme

Onder invloed van het verraad van historische organisaties van het proletariaat zijn aan de rand van de IVe Internationale verschillende soorten sektarische groeperingen ontstaan of weer opgeleefd. Ze hebben de verwerping van de strijd voor deel- en overgangseisen ten grondslag, d.w.z. de strijd voor de meest elementaire belangen en behoeften van de arbeidersmassa's zoals ze zijn. De voorbereiding va de revolutie betekent voor de sektariërs zichzelf van de superioriteit van het socialisme overtuigen.

Ze stellen voor de "oude" vakbonden, d.w.z. tientallen miljoenen georganiseerde arbeiders, de rug toe te keren, alsof de massa's buiten de realiteit van de klassenstrijd om zouden leven! Ze blijven passief t.o.v. de strijd in de reformistische organisaties, alsof men de massa's zou kunnen veroveren, zonder zich in deze strijd te mengen! Ze zien ervan af, in de praktijk een onderscheid te maken tussen de burgerlijke democratie en het fascisme, alsof de massa's dit onderscheid niet voortdurend zouden kunnen voelen!

De sektariërs kunnen slechts twee kleuren onderscheiden: wit en zwart. Om niet in verzoeking te komen, vereenvoudigen ze de werkelijkheid. Ze zien ervan af, een onderscheid tussen de strijdende kampen in Spanje te maken, met de motivering, dat beide burgerlijk zijn. Ze houden het om dezelfde reden voor noodzakelijk, in de oorlog tussen Japan en China neutraal te blijven. Ze loochenen het fundamentele verschil tussen de USSR en de burgerlijke landen en weigeren, wegens de reactionaire politiek van de Sovjet-bureaucratie, de door de Oktoberrevolutie geschapen eigendomsvormen tegen het imperialisme te verdedigen. Ze zijn niet in staat toegang tot de massa's te vinden en beschuldigen daarom de massa's er graag van niet in staat te zijn zich tot de revolutionaire ideeën te verheffen.

Een brug in de vorm van overgangseisen hebben deze steriele profeten uiteraard niet nodig, want ze zijn in het geheel niet van plan op de andere oever te komen. Ze trappelen ter plaatse rond en vergenoegen zich met het herkauwen van steeds dezelfde lege abstracties. De politieke gebeurtenissen zijn voor hen aanleiding tot commentaren, niet tot acties.

Omdat de sektariërs, precies als allerlei soorten warhoofden en wonderdoeners, voortdurend over de werkelijkheid struikelen, leven ze in een toestand van eeuwige geprikkeldheid, klagen ze ononderbroken over het "regime" en de "methoden" en geven zich onophoudelijk over aan kleine intriges. In hun eigen kringetje heerst gewoonlijk een despotisch regime. De politieke krachteloosheid van het sektarisme vult slechts de krachteloosheid van het opportunisme aan als een schaduw, zonder enige revolutionair perspectief te openen. In de praktische politiek verenigen de sektariërs zich elk ogenblik met de opportunisten, in het bijzonder met de centristen, met als doel de strijd tegen het marxisme.

De meeste van deze sektarische groepen en klieken, die zich met de kruimels voeden, die van de tafel van de IVe Internationale vallen, voeren een organisatorisch "zelfstandig" bestaan, met grote pretenties, maar zonder het geringste uitzicht op succes. De bolsjewiki-leninisten kunnen, als ze hun tijd niet verspillen willen, deze groepen rustig aan hun lot overlaten. Er bestaan echter ook sektarische tendensen in onze rijen, waar ze een verderfelijke invloed op het werk van zekere secties uitoefenen. Een juiste politiek met betrekking tot de vakbeweging is een fundamentele voorwaarde voor het aangesloten zijn bij de IVe Internationale. Wie de weg naar de massabeweging niet zoekt en niet vindt, is voor de partij geen strijder, maar dode ballast. Het programma wordt niet gemaakt voor redacties, lees- en discussieclubs, maar voor revolutionaire actie van miljoenen. De zuivering van de rijen van de IVe Internationale van het sektarisme en van de onverbeterlijke sektariërs is een eerste voorwaarde voor revolutionaire successen.

inhoudstafel

20. Vrij baan voor de jeugd! Vrij baan voor de werkende vrouw!

De nederlaag van de Spaanse revolutie, die het werk was van haar "leiders", het schandelijke bankroet van het Volksfront in Frankrijk en het ruchtbaar worden van het gerechtelijk banditisme van de Moskouse processen, deze drie feiten bij elkaar brengen de Komintern een onherstelbare slag toe en terloops zware verwondingen aan haar bondgenoten, de sociaal-democraten en anarcho-syndicalisten. Dat betekent natuurlijk niet, dat de leden van deze organisaties zich opeens tot de IVe Internationale wenden. De oude generatie, die een vreselijke ineenstorting meemaakte, houdt er voor het grootste deel helemaal mee op. De IVe Internationale streeft er bovendien in het geheel niet naar een toevluchtsoord voor revolutionaire invaliden en ontgoochelde bureaucraten en carrièristen te worden. Integendeel, tegen een mogelijk toestromen van kleinburgerlijke elementen, die thans in de apparaten van de oude generaties overheersen, moeten strenge preventieve maatregelen getroffen worden: een lange proeftijd voor niet proletarische kandidaten, vooral als het om voormalige bureaucraten gaat; verbod voor hen in de eerste drie jaar in de partij welke verantwoordelijke post dan ook te bekleden, enz. In de IVe Internationale zal ook geen baantjesjagerij, deze pest van de oude Internationales, geen plaats zijn. Bij ons vinden slechts diegenen toegang, die voor de beweging en niet op kosten van de beweging willen leven. De revolutionaire arbeiders zullen zich de meesters voelen. Voor hen staan de poorten van de organisatie wijd open.

Natuurlijk zijn er nu ook veel arbeiders, zelfs onder hen die vroeger in de voorste gelederen stonden, die vermoeid en teleurgesteld zijn. Zij zullen, althans in de eerstkomende tijd, aan de kant blijven staan. Als een programma of een organisatie verslijt, verslijt daarmee ook de generatie die hen op de schouders droeg. De vernieuwing van de beweging geschiedt door de jeugd, die vrij is van verantwoordelijkheid voor het verleden.

De IVe Internationale schenkt aan de jonge generatie van het proletariaat buitengewone aandacht. Door haar hele politiek streeft ze ernaar de jeugd te vertrouwen in haar eigen kracht en in de toekomst te geven. Alleen nieuw enthousiasme en een offensieve houding van de jeugd kunnen in de strijd de eerste successen verzekeren; slechts deze successen kunnen de beste elementen van de oude generatie op de weg van de revolutie terugbrengen. Zo was het en zo zal het zijn. Alle opportunistische organisaties concentreren overeenkomstig hun eigen karakter hun voornaamste opmerkzaamheid op de bovenste lagen van de arbeidersklasse en negeren daarom zowel de jeugd als de werkende vrouwen. Intussen deelt de neergangsperiode van het kapitalisme zijn zwaarste slagen uit aan de vrouw, zowel als arbeidster als huisvrouw. De secties van de IVe Internationale moeten bij de meest onderdrukte lagen van de arbeidersklasse en derhalve bij de vrouwelijke arbeiders steun zoeken. Daar zullen ze onuitputtelijke bronnen van toewijding, zelfverloochening en offerbereidheid vinden.

Weg met het bureaucratendom en de baantjesjagerij! Vrij baan door de jeugd! Vrij baan voor de werkende vrouw! Deze leuzen staan op het vaandel van de IVe Internationale geschreven.

inhoudstafel

21. Onder het vaandel van de Vierde Internationale!

De sceptici vragen: is dan de tijd tot stichting van een nieuwe Internationale reeds gekomen? Men kan toch niet - zo zeggen zij - de Internationale "kunstmatig" scheppen; ze kan slechts uit grote gebeurtenissen ontstaan, enz. Al deze tegenwerpingen tonen slechts, dat sceptici voor de vorming van een nieuwe internationale niet deugen. Ze deugen nauwelijks ergens voor.

De IVe Internationale is reeds uit grote gebeurtenissen ontstaan: uit de grootste nederlagen van het proletariaat. De oorsprong van deze nederlagen ligt in de ontaarding en in het verraad van de oude leiding. De klassenstrijd duldt geen onderbreking. De Derde Internationale, is, na de Tweede, voor de revolutie dood. Leve de IVe Internationale!

Maar de sceptici zwijgen niet: "Is het nu al het moment om haar te proclameren?" "De Vierde Internationale", antwoorden wij, hoeft niet geproclameerd te worden. Ze bestaat en zij strijdt. Is ze zwak? Ja, haar rijen zijn nog weinig talrijk, want ze is nog jong. Het zijn tot nu toe hoofdzakelijk kaders. Maar deze kaders zijn de enige garantie voor een revolutionaire toekomst. Hoewel onze internationale nog zwak is in aantal, is ze sterk door haar leer, haar programma, haar traditie, door de onvergelijkbare kracht van haar kaders. Wie dat nu nog niet ziet, moge nog wat terzijde blijven, morgen zal het duidelijker zijn.

De IVe Internationale geniet reeds nu de verdiende haat van de stalinisten, sociaal-democraten, burgerlijke liberalen en fascisten. Voor haar is er in geen volksfront plaats en dat kan er ook niet zijn. Ze staat onverzoenlijk tegenover alle politieke groeperingen die fungeren als slippendragers van de bourgeoisie. Haar taak is het socialisme. Haar methode is de proletarische revolutie.

Zonder interne democratie is er geen revolutionaire opvoeding. Zonder discipline geen revolutionaire actie. Het interne regime van de IVe Internationale is gegrond op de principes van het democratisch centralisme: volledige vrijheid van discussie, absolute eenheid in de actie.

De huidige crisis van de menselijke cultuur is een crisis van de proletarische leiding. De voortgeschreden arbeiders, verenigd in de IVe Internationale, wijzen hun klasse de weg uit de crisis. Ze stellen haar een programma voor, dat gebaseerd is op de internationale bevrijdingsstrijd van het proletariaat en in het algemeen van alle onderdrukten. Zij reiken haar een banier, waarop geen smet rust.

Arbeiders en arbeidersvrouwen van alle landen, treedt achter het vaandel van de IVe Internationale.
Het is het vaandel van uw toekomstige overwinning!

inhoudstafel